Yazar: admin

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının 2025 Yılı Faaliyet Raporu’ndan yapılan derlemeye göre, Ulusal Siber Güvenlik Stratejisi ve Eylem Planı kapsamında 8 stratejik amaç ve bu amaçların gerçekleştirilmesini sağlayacak 40 eylem maddesi ve 75 uygulama adımının hayata geçirilmesine yönelik periyodik izleme ve değerlendirme faaliyetleri sürdürülüyor. Türkiye’nin teknik olarak siber güvenlik organizasyonu, Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi (USOM) koordinasyonunda faaliyetlerini yürüten sektörel ve kurumsal SOME’lerden oluşuyor. Kritik altyapılara yönelik sektörel SOME sayısı 14’e, kurumsal SOME sayısı ise 2 bin 414’e ulaştı. SOME İletişim Platformu’na kayıtlı uzman sayısı da 8 bin 455 oldu. Periyodik olarak SOME’lerin olgunluk seviyelerinin gelişiminin izlenmesine devam edilirken, bu seviyenin artırılmasına yönelik çalışmalar da yürütülüyor. Öte yandan, siber suçlarla mücadelede uluslararası işbirliğinin artırılması kapsamında uluslararası kuruluşlar ve diğer ülkelerin sorumlu makamları ile bilgi paylaşımı da yapılıyor. Bu paylaşımın çift yönlü artırılmasına yönelik çalışmalar devam ediyor.

SOME’LER NASIL FAALİYET GÖSTERİYOR?

Ulusal Siber Güvenlik Stratejisi kapsamında temel görevi koordinasyon ve işbirliği olan USOM, 27 Mayıs 2013’te kurularak faaliyetlerine başladı. Söz konusu strateji çerçevesinde kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde kurumsal ve sektörel SOME’ler oluşturulması öngörüldü. USOM ve SOME’ler, siber olayları bertaraf etmek, oluşması muhtemel zararları önlemek veya azaltmak, siber olay yönetiminin ulusal düzeyde koordinasyon ve işbirliği içerisinde sağlanması amacıyla kuruldu. SOME’ler ile kamu kurumları, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları, araştırma kurumları, özel sektör ve uluslararası kuruluşlar arasındaki işbirliği artırıldı. Çalışmalar kapsamında siber tehditler hızlıca tespit edilerek, engellenmesine yönelik teknolojik tedbirler alınıyor. Siber tehditlerle mücadele kapsamında ortaya çıkan teknolojik gelişmeler de takip ediliyor. Zararlı yazılım analizi, dijital kayıt incelemesi, servis izleme, zararlı bağlantı tespiti, sızma testleri, alarm üretme ve uyarı gibi faaliyetlerle elektronik haberleşme altyapısı ve kritik altyapılar siber tehditlere karşı korunuyor. Ulusal siber güvenliğin sağlanmasına yönelik düzenleme ve denetleme faaliyetleri de sürdürülüyor Sektör ihtiyaçları dikkate alınarak ulusal siber güvenliğe ilişkin mevcut düzenlemeler güncellenerek, yeni düzenlemeler devreye alınıyor. >>>AA

Türkiye’de su/tarım yılı yağışları, mevcut senenin 1 Ekim’i ile sonraki yılın 30 Eylül’üne kadar olan dönemde Meteoroloji Genel Müdürlüğünce takip edilip hesaplanıyor. Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerinden derlenen bilgilere göre, Türkiye’de uzun yıllar su/tarım yılı ekim-ocak yağışları (1991-2020) 253,2 milimetre ölçüldü. Yağışlar, geçen yılın su/tarım yılı 4 aylık döneminde 181,4, bu yılın su/tarım yılı 4 aylık döneminde ise ortalama 250,9 milimetre olarak kayıtlara geçti.

Ülkedeki 2026 su/tarım yılı 4 aylık yağışlarında uzun yıllar ortalamasına göre normali civarında, geçen yıla göre ise yüzde 38 arttı.

Yağışlar bu dönemde Konya, Kastamonu, Samsun, Çorum, Malatya, Gümüşhane, Bayburt, Artvin ve Kilis çevreleri ile Sinop ve Kastamonu’nun güneyinde yer yer yüzde 40’ın üzerinde azaldı. İzmir’in batısı, Sinop ve Kastamonu’nun kuzeyi, Çanakkale, Balıkesir, Manisa, Bolu, Düzce, Zonguldak, Sivas, Kayseri, Yozgat, Şırnak, Hakkari ve Van çevrelerinde ise yer yer yüzde 40’ın üzerinde arttı.

Bölge genelinde su yılı yağışları Marmara, Ege, Karadeniz ve Doğu Anadolu bölgelerinde normali civarında, Akdeniz, İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde ise normalinin biraz altında gerçekleşti.

Normallerine göre en fazla azalma yüzde 5 ile İç Anadolu Bölgesi’nde görüldü.

İl geneli yağışlarda en fazla yağış 560,8 milimetre ile Zonguldak’ta gerçekleşirken, normaline göre en fazla artış yüzde 39 ile Düzce’de kaydedildi.

Yağışlarda en az yağış 95,6 milimetre ile Iğdır’da, normaline göre en fazla azalma yüzde 29 ile Rize’de kayıtlara geçti.

2026 su/tarım yılı 4 aylık yağışlarına ilişkin tablo şöyle şekillendi:

“BU YIL HEMEN HEMEN TÜM BÖLGELERİMİZ YAĞIŞ ALDI”

İstanbul Aydın Üniversitesi Doktor Öğretim Üyesi ve meteoroloji mühendisi Güven Özdemir, Türkiye’de toprakların 4’te 3’ünden fazlasında tarımsal faaliyet yürütüldüğünü aktardı.

Tarımsal üretim için su, hava ve güneşin temel unsurlar olduğuna dikkati çeken Özdemir, “Ancak günümüzde özellikle su, çok daha stratejik bir hale geldi. Türkiye su stresi çeken bir ülke konumunda.” değerlendirmesini yaptı.

Özdemir, meteorolojik yağışlardaki uzun vadeli azalışın hidrolojik kuraklığı da beraberinde getirdiğini, son 4 aylık su yılı yağış verilerinde ise genel bir artış görüldüğünü vurgulayarak, “Bu yıl hemen hemen tüm bölgelerimiz yağış aldı. Geçmiş yıllara kıyasla az da olsa bir yükselme söz konusu. Ancak bölgesel farklılıklar var.” diye konuştu. Yağışların gelecek dönemde de benzer şekilde devam etmesi halinde bunun tarımsal üretime olumlu yansıyacağını dile getiren Özdemir, su kaynaklarının verimli kullanımı ve kuraklık riskine karşı planlamanın önemli olduğunu belirtti. >>>AA

Kent merkezine 18 kilometre uzaklıktaki Örencik Mahallesi yakınlarında bulunan ve ilk kez 1963 yılında İstanbul ve Chicago üniversitelerinden araştırmacıların yüzey çalışmaları sırasında fark ettiği ören yerinde, en somut bulgular 1986’da tarlasını süren bir çiftçinin bulduğu heykelle ortaya çıktı. Şanlıurfa Müzesi ve Alman Arkeoloji Enstitüsünce 1995’ten bu yana ortaklaşa yürütülen çalışmalarda, Neolitik döneme ait boyları 3-6 metre, ağırlıkları da 40-60 ton olan, yabani hayvan figürlü “T” biçimli dikili taşlar bulundu. Kazılarda aynı zamanda 8-30 metre çapında dairesel ve dikdörtgen şekilli, dünyanın en eski tapınak kalıntıları ve yaklaşık 12 bin yıl öncesine ait olduğu belirtilen 65 santimetre uzunluğunda insan heykeli gibi çeşitli tarihi eserler de gün yüzüne çıkarıldı. Elde edilen buluntular üzerine tüm dünyanın dikkatini üzerine çeken Göbeklitepe, 2 Temmuz 2018’de UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne girdi. Koruma çatısı ve çevre düzenlemesinin ardından Göbeklitepe’nin resmi açılışı Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla 8 Mart 2019’da yapıldı. UNESCO ile dünyaya açılan Göbeklitepe’ye yerli ve yabancı turistlerin ilgisi, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 2019 yılını “Göbeklitepe Yılı” ilan etmesiyle önemli ölçüde arttı. Bölgeye düzenlenen kültür ve turizm gezilerinin önemli duraklarından biri haline gelen Göbeklitepe, 2019’da ziyarete açılmasının ardından yoğun ilgi görmeye devam ediyor. “Tarihin sıfır noktası” olarak nitelendirilen Göbeklitepe’yi, açıldığı 2019’dan bu yana toplam 4 milyon 100 bin kişi ziyaret etti.

“DİKİLİ TAŞLARIN ÜZERİNDEKİ SEMBOLLER BİZİM DÖNEMİ AYDINLATMAMIZI SAĞLADI”

Şanlıurfa Müzesi Müdürü Celal Uludağ, Göbeklitepe’de yürütülen kazı çalışmalarının insanlık tarihi açısından büyük önem taşıdığını belirtti. Kazılarda elde edilen önemli sonuçlarla birlikte Göbeklitepe’ye olan ilginin her yıl artarak devam ettiğini aktaran Uludağ, “2018 yılında Göbeklitepe’nin UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne dahil edilmesi ve 2019 yılının Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından ‘Göbeklitepe Yılı’ olarak ilan edilmesinin ardından Göbeklitepe’de özellikle ziyaretçi yoğunluğu artmış oldu. Ziyaretçi yoğunluğuyla birlikte Göbeklitepe’de arkeolojik kazılar da devam etti. Özellikle 2019’un Göbeklitepe yılı ilan edilmesiyle birlikte ve sonraki yıllarda ziyaretçi sayılarında çok önemli, ciddi artışlar görüldü. Şu an geldiğimiz noktada 2026 yılının şubat ayı sonu itibarıyla 4 milyon 100 bin ziyaretçiye ulaşmış durumdayız, gerçekten de çok ciddi bir rakam.” dedi.

Uludağ, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından geçen yıl Roma’daki Kolezyum’da ve bu yıl da Almanya’da açılan Göbeklitepe sergilerinin ören yerinin tanıtımı noktasında büyük önem taşıdığını ifade etti. Göbeklitepe ile birlikte insanlık tarihine yönelik önemli bilgilere ulaşıldığını anlatan Uludağ, şunları kaydetti: “Göbeklitepe’de yapılan arkeolojik kazılarla birlikte aslında bu döneme ait bilgiler güncellenmiş oldu. Göbeklitepe, keşfedilmeden önce neolitik dönemle ilgili bilgiler maalesef çok net değildi. Günümüzden 12 bin yıl öncesine ait insanların özellikle yaşam sistemiyle, inanç sistemiyle ilgili doğayla olan bağları, hayvanlarla olan bağları, yerleşik hayata geçişi, tarımla ilgili gelişmelerin hepsini Göbeklitepe’nin keşfiyle birlikte anlamış olduk. Çünkü Göbeklitepe’de yapılan bu özellikle sütunlar, dikili taşlar ve bu dikili taşların üzerindeki semboller bizim dönemi aydınlatmamızı sağladı.”

Ziyaretçilerden Türkmenistanlı Amangul Oazova, Göbeklitepe’nin kendisini çok etkilediğini, tarihin sıfır noktasında bulunmaktan büyük mutluluk duyduğunu, ülkesine döndüğünde burayı herkese tavsiye edeceğini söyledi. Filistinli Nıbai Khalil ise Göbeklitepe’de kendisini çok farklı hissettiğini, buradaki yapıların kendisini etkilediğini, herkesin burayı görmesi gerektiğini dile getirdi. >>>AA

Adem Yılmaz’la kurduğu “dostluk hikayesi” ile tanınan Yaren, Avrupa Leylek Köyleri Birliği üyesi Eskikaraağaç’taki yuvasına bu yıl erken geldi. Yaren leyleğin eşi “Nazlı” da göç yolculuğunu tamamlayarak aynı yuvaya kondu. Yaren ve Nazlı’nın yuvası, yarenleylek.com adresinden 24 saat izlenebiliyor. >>>AA

Afyonkarahisar’da kontrolden çıkarak tabelaları yıkıp ardından refüje giren zincir markete ait gıda ürünlerini taşıyan tır ortalığı savaş alanına çevirirken, olayda 1 kişi yaralandı.

Kaza, Afyonkarahisar-İzmir kara yolu üzeri Karahisar Köprüsü üzerinde meydana geldi. Edinilen bilgilere göre, zincir markete ait gıda ürünlerini taşıyan 03 ADK 402 plakalı tır, sürücüsünün henüz belirlenemeyen bir sebepten ötürü direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonrası kontrolden çıktı. Savrulan araç ardından yol kenarındaki yön tabelalarına çarpıp ardından refüje girdi. Kazada sürücü yaralanırken, dorsesinde taşıdığı gıda ürünleri ise çevreye dağıldı. Ortalığın savaş alanına döndüğü kazanın ardından ihbar üzerine bölgeye gelen ambulanslarla yaralanan sürücü hastaneye kaldırılırken, polis ekipleri ise başka bir olumsuzluğun yaşanmaması için kara yolunun bir yönünü trafiğe kapattı. Olay sonrası bölgeye gelen bir başka tıra çevreye dağılan gıda malzemeleri yüklenirken, kaza yapan tırın ise vinç yardımıyla olay yerinden kaldırılması için çalışma başlatıldı.

Kazanın ardından polis tarafından inceleme başlatıldığı bildirildi.