Kategori: Eğitim

Yeni eğitim öğretim yılına ilişkin tüm illere gönderilen genelgede, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin bütüncül eğitim anlayışı doğrultusunda “Maarifin Kalbinde Oyun” teması esas alınmış, yapılacak planlama ve uygulamaların hazırlanacak ilke ve esaslara uygun şekilde yürütüleceği belirtilmişti.

AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, bu kapsamda Bakanlık, oyunun çocuğun hakkı, toplumun kültürel mirası ve öğrenmenin temel zeminlerinden biri olarak ele alındığı bütüncül bir çerçeveyle hazırlanan “Türkiye Oyun Politika Belgesi ve Eylem Planı” yayımladı.

Çocukların oyun hakkının güvence altına alınması, oyun kültürünün yaşatılması, oyunun eğitim ve sosyal hayatın doğal bir parçası haline getirilmesi, çocuklara oyun için gerekli zaman ve güvenli mekanların sağlanması, oyun kültürünün kuşaklar arasında aktarılmasının hedeflendiği planla, paydaşların bu alandaki farkındalıklarının ve becerilerinin de geliştirilmesi amaçlanıyor.

Çocuğun üstün yararı doğrultusunda fiziksel oyunun önceliklendirilmesi, dijital oyun deneyimlerinin ise dengeli ve gelişimsel açıdan uygun biçimde ele alınması tasarlanan planla, kurumlar arası koordinasyon, veri izleme ve değerlendirme altyapısının güçlendirilmesi de öngörülüyor.

Bakanlıkça hazırlanan belgede 6 hedef, 29 politika maddesi ve 90 eylem adımı belirlendi.

Okul öncesinden ortaöğretime kadar tüm eğitim kademeleri ile okul dışındaki öğrenme ortamlarını kapsayan belge, “hayat boyu oyun” anlayışı doğrultusunda yetişkinleri ve ileri yaş gruplarını da kapsıyor.

Çocuklar, aileler, öğretmenler, okul yöneticileri, yerel yönetimler, üniversiteler ve ilgili sivil toplum kuruluşları ise sürecin temel paydaşları arasında bulunuyor.

Belgede, “oyun hakkını güvence altına almak”, “oyun kültürünü yaşatmak ve gelecek kuşaklara aktarmak”, “oyun yoluyla erdemli insan hedefine katkı sağlamak”, “oyunu eğitimin merkezine yerleştirmek”, “çocuklar için nitelikli, güvenli ve bilinçli dijital oyun iklimi geliştirmek” ve “paydaş sorumluluklarını belirlemek” olmak üzere altı hedef doğrultusunda politikalar oluşturuldu.

Teneffüs ve doğal oyun için ayrılan süre korunacak

Çocukların oyun hakkının güvence altına alınması kapsamında oyun için ayrılan zaman ve mekan, korunması gereken bir kamusal kaynak olarak ele alınacak.

Teneffüs ve doğal oyun için ayrılan süre kısaltılmayacak, teneffüs, çocuğun bütüncül gelişimini destekleyen bir öğrenme zamanı olarak değerlendirilecek. Çocukların okul dışındaki zamanlarında da oyun, dinlenme ve serbest etkinliklere alan bırakan bir dengenin gözetilmesi sağlanacak.

Teneffüs sürelerine ilişkin mevcut uygulamalar, çocuğun oyun ve dinlenme hakkı gözetilerek değerlendirilecek ve ihtiyaç halinde mevzuat düzenlemesi önerileri geliştirilecek.

Etkili teneffüs tasarımına ilişkin eğitim paydaşları için rehber hazırlanacak, ailelere çocukların okul dışı zamanlarında oyun ve serbest etkinliklere yer verilmesinin önemi konusunda bilgilendirme yapılacak.

Güvenli ve nitelikli oyun alanları geliştirilecek

Okul bahçeleri ve oyun alanlarının çocukların güvenliğini tehdit edebilecek riskleri azaltacak şekilde düzenlenmesi ve güvenli oyun ortamlarının oluşturulması esas alınacak.

Oyun alanlarının tek bir oyun türüyle sınırlandırılmaması, farklı oyunlara imkan sunması, mümkün olduğu ölçüde doğal ögeler içermesi ve farklı yaş gruplarının oyun ihtiyaçlarına cevap vermesi sağlanacak.

Okul bahçeleri ve oyun alanları için çocuğun üstün yararını gözeten bir tasarım rehberi hazırlanacak. Geleneksel oyun zemin çizgilerinin yanı sıra “konuşan duvarlar” ve etkileşimli fiziki ortamlar gibi düzenlemeler yaygınlaştırılacak.

Okul bahçeleri ile oyun alanlarının çevre dostu, yeşil ve sürdürülebilir yaşam alanlarına dönüştürülmesine yönelik pilot uygulamalar gerçekleştirilecek.

“Oyun Yeterliliği Değerlendirme Kılavuzu” oluşturulacak

Çocukların oyun olanaklarının nitelik, nicelik ve erişilebilirlik açısından değerlendirilmesi amacıyla “Oyun Yeterliliği Değerlendirme Kılavuzu” hazırlanacak.

Seçilen illerde pilot olarak uygulanacak değerlendirme daha sonra ülke geneline yaygınlaştırılarak periyodik hale getirilecek.

Elde edilen sonuçların yerel yatırım ve planlama süreçlerinde kullanılması için kurumlar arası işbirliği geliştirilecek.

Özel gereksinimli ve eğitime erişimi sınırlı çocukların akranlarıyla birlikte oynayabilecekleri erişilebilir oyun alanlarına ilişkin standartlar da belirlenecek.

Okul bahçelerinde bütün çocukların oyun alanlarına eşit erişimini destekleyen alan paylaşım modelleri geliştirilecek ve pilot uygulamalar yapılacak.

Ulusal oyun envanteri hazırlanacak

Geleneksel çocuk oyunlarının korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması amacıyla “Ulusal Oyun Envanteri” oluşturulacak.

İl milli eğitim müdürlüklerinin koordinasyonunda saha derlemeleri yürütülecek ve oluşturulan envanter dijital platform üzerinden açık erişime sunulacak.

UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras kapsamında değerlendirilebilecek oyunlar tespit edilerek bunlara ilişkin başvuru dosyaları hazırlanacak ve geleneksel çocuk oyunları şenlikleri ülke genelinde düzenli hale getirilecek.

Ayrıca geleneksel çocuk oyunlarının eğitim öğretim içeriklerindeki yeri, kültür aktarımı açısından incelenecek, ders kitabı hazırlama kılavuzlarına oyunların kültürel taşıyıcılık rolüne ilişkin ölçütler eklenecek.

Çocuklar ile ebeveynleri bir araya getiren okul temelli oyun etkinlikleri yaygınlaştırılacak, yerel oyun belleğinin kayıt altına alınmasına yönelik okul projeleri desteklenecek.

Türk dünyasının ortak oyun envanterinin oluşturulmasına yönelik çalışma başlatılacak. Bu kapsamda “Türk Dünyası Çocuk Oyunları Şenliği” düzenli hale getirilerek, katılımcı ülke sayısı artırılacak ve dünya çocuk oyunları şenlikleri düzenlenecek.

Değerlerin oyun yoluyla kazanılması desteklenecek

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin “erdemli insan” vizyonu doğrultusunda oyun, değerlerin yaşanarak öğrenildiği, kimlik gelişiminin ve birlikte yaşama kültürünün desteklendiği bir zemin olarak güçlendirilecek.

Bu kapsamda Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ndeki değerler ile oyun envanteri eşleştirilerek “değer-oyun matrisi” hazırlanacak.

Değerlerin oyun yaşantıları içinde kazandırılmasına yönelik uygulama kılavuzu oluşturulacak, milli ve kültürel kimliği güçlendiren ve evrensel değerleri içeren oyunların eğitim ortamlarında kullanımına yönelik materyaller geliştirilecek.

Toplumsal kurallar ve adabımuaşeretin oyun yoluyla deneyimlenmesi de desteklenecek. Adil oyun uygulamaları geliştirilerek eğitim ortamlarında uygulanacak, işbirliğine dayalı oyun uygulamaları okul etkinlik takvimlerine dahil edilecek.

Öğretmenlerin de oyun yeterliliklerinin artırılması amaçlanıyor

Belgede, oyunun öğrenme ortamlarındaki kullanımının güçlendirilmesi ve öğretmenlerin oyun pedagojisine ilişkin yeterliklerinin artırılması da temel hedefler arasında yer alıyor.

Öğretim programlarında doğal oyun, rehberli oyun, eğitsel oyun ve oyunlaştırılmış öğrenme ayrı ayrı tanımlanarak her biri için süre ayrılacak. “Oyunsever öğretmen” anlayışı doğrultusunda oyun pedagojisine ilişkin mesleki gelişim programları hazırlanarak formatör öğretmenler yetiştirilecek.

Öğretmen yetiştirme lisans programlarında oyun pedagojisi, oyunlaştırılmış öğrenme ve oyunlaştırma içeriklerinin güçlendirilmesi için yükseköğretim kurumlarıyla işbirliği yapılacak.

Oyunun psikososyal destek işlevinin güçlendirilmesi kapsamında ise kriz ve afet durumlarında oyunun kullanımına ilişkin içerikler güncellenecek.

Rehber öğretmenlere “oyun yoluyla psikososyal destek eğitimi” verilecek, duygu düzenleme ve psikolojik sağlamlığı destekleyen oyun uygulamaları okul rehberlik programlarına dahil edilecek.

Yerli ve milli dijital oyun içerikleri desteklenecek

Çocuklar için dijital esenlik, güvenlik ve mahremiyeti esas alan nitelikli ve bilinçli bir dijital oyun iklimi oluşturulacak. Çocukların yaş ve gelişim özelliklerine uygun dijital oyun içerikleri için ölçütler belirlenecek ve sosyal etkileşime, birlikte oynamaya imkan veren eğitsel dijital oyunlar geliştirilecek.

Geleneksel oyunlar ile Türk kültürüne ait karakter, mekan, anlatı ve değerlerden beslenen yerli dijital oyun içeriklerinin geliştirilmesi de desteklenecek.

Ulusal oyun envanteri dijital oyun geliştiricilerinin kullanımına açılacak ve geleneksel oyunlar temalı dijital oyun tasarım yarışmaları düzenlenecek.

Aileler ve yerel yönetimler sürecin paydaşı olacak

Ailelerin, çocukların oyun hakkını ve gelişimini destekleyen rolünün güçlendirilmesi amacıyla aile eğitimi programlarına oyun modülü eklenecek.

“Okul-aile” işbirliğiyle gerçekleştirilecek oyun etkinlikleri okul yıllık planlarına dahil edilecek, çocuğun özerkliğini geliştiren destekleyici ebeveynlik yaklaşımına yönelik içerikler hazırlanacak.

Yerel yönetimlerle oyun alanlarının planlanması ve bu alanlara güvenli erişimin sağlanması konusunda işbirliği yapılacak. Mahalle ölçeğinde oyun sokaklarının hayata geçirilmesi ve çocuk dostu şehir yaklaşımı doğrultusunda erişilebilir, güvenli ve nitelikli oyun alanlarının oluşturulması desteklenecek.

Oyuna yönelik çalışmaların kurumlar arası eş güdüm içinde yürütülmesi amacıyla “Ulusal Oyun Koordinasyon Kurulu” kurulacak. Kurul yılda en az iki kez toplanarak, yıllık değerlendirme raporu yayımlayacak.

“Türkiye Oyun Politika Belgesi ve Eylem Planı”nda yer alan 90 eylem adımının 25’inin kısa vadede, 53’ünün orta vadede, 12’sinin ise uzun vadede hayata geçirilmesi öngörülüyor.

Öte yandan okullarda planlananlar arasında “beştaş”, “çember çevirme, “halat çekme”, “mendil kapmaca”, “ip atlama”, “mangala” ve “çuval yarışı” gibi geleneksel oyunlar yer alıyor.>>>AA

Vakıftan yapılan açıklamaya göre, Diyanet İşleri Başkanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı işbirliğiyle 2023’te hayata geçirilen proje, 2026-2027 eğitim-öğretim döneminde de sürdürülecek.

Bu yıl da ortaokul 5. sınıf ve lise 9. sınıfta seçmeli ders olarak Kur’an-ı Kerim’i tercih eden öğrencilere Kur’an hediye edilecek.

Proje kapsamında bugüne kadar 50 bin 995 öğrenciye Kur’an ulaştırıldı. 2023-2024 eğitim öğretim döneminde 5 bin 111, 2024-2025 döneminde 25 bin 216, 2025-2026 döneminde ise 20 bin 668 Kur’an hediye edildi.

Bu eğitim öğretim döneminde ise 50 bin Kur’an’ın ulaştırılması hedefleniyor. Dağıtımlar, müftülükler ve TDV şubeleri aracılığıyla gerçekleştirilecek.

Kur’an-ı Kerim dersini tercih eden ve projeden yararlanmak isteyen öğrenciler, 14 Eylül-31 Ekim tarihleri arasında “https://tdv.org/tr-TR/dersimiseciyorum-basvuruformu” üzerinden taleplerini iletebilecek.

Hayırseverler, öğrencilere Kur’an-ı Kerim ulaştırılmasına katkıda bulunmak amacıyla “KURAN” yazıp 4333’e SMS göndererek 200 lira bağış yapabilecek.

Ayrıca, “https://bagis.tdv.org/” üzerinden il ve ilçe müftülüklerinden veya TDV mobil uygulaması aracılığıyla da projeye katkı sağlanabilecek.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, NSosyal hesabından yaptığı açıklamada, bilgi çağının getirdiği en büyük tehditlerden biri olan dezenformasyon, kara propaganda, algı operasyonları ve provokasyonların sadece toplumsal huzuru değil, geleceğin teminatı olan çocukları da hedef aldığını belirtti.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı olarak çocukları bu dijital tehditlere ve bilgi kirliliğine karşı zırhlandırmak, hakikatin izinde bilinçli nesiller yetiştirmek amacıyla çok kıymetli bir adımı daha hayata geçirdiklerini aktaran Duran, şunları kaydetti:

“Dezenformasyonla Mücadele Merkezimizin toplumsal bilinç ve farkındalık çalışmaları kapsamında Milli Eğitim Bakanlığımızın desteği ve işbirliğiyle artık ilkokul, ortaokul ve liselerimizde Medya ve Bilgi Okuryazarlığı Kulüplerimizi kuruyoruz. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın vizyonu doğrultusunda hayata geçirilen bu önemli çalışma sayesinde çocuklarımız, dijital dünyadaki manipülasyonlara, algı operasyonlarına ve provokasyonlara karşı analitik düşünebilen, doğru bilgiye ulaşabilen ve hakikati savunabilen bilinçli bireyler olarak yetişecek.

Geleceğimizi koruma yolunda verdikleri güçlü desteklerden dolayı başta Milli Eğitim Bakanımız Yusuf Tekin olmak üzere Bakanlığımızın tüm kıymetli çalışanlarına şükranlarımı sunuyorum. Yeni eğitim öğretim yılının bir kez daha tüm eğitim camiamıza hayırlı olmasını diliyor; öğretmenlerimizi, velilerimizi ve sevgili yavrularımızı Medya ve Bilgi Okuryazarlığı Kulüplerimizde aktif rol almaya davet ediyorum. Mayamız birlik, ilk dersimiz kardeşlik.”>>>AA

Yılmaz, bir dizi programlara katılmak için geldiği Konya’da, ilk olarak Valiliği ziyaret etti.

Burada Vali İbrahim Akın’dan kentte yürütülen çalışmalar hakkında bilgi alan Yılmaz’a, AK Parti Konya İl Başkanı Fatih Özgökçen, AK Parti Konya milletvekilleri Ünal Karaman, Hasan Ekici, Meryem Göka, Ziya Altunyaldız ile merkez ilçe belediye başkanları eşlik etti.

Cevdet Yılmaz, daha sonra Necmettin Erbakan Üniversitesi’nin 2026-2027 Akademik Yılı Açılış Töreni’ne katıldı.

Üniversitenin Ahmet Keleşoğlu Yerleşkesi Nezahat Keleşoğlu Konferans Salonu’nda düzenlenen açılış töreninde konuşan Yılmaz, bilgi çağında değişimin tarihte görülmemiş bir hız ve ölçüye ulaştığını söyledi.

Bilimsel keşiflerin kısa sürede teknolojiye, teknolojik gelişmelerin ise üretim süreçlerinde köklü dönüşümlere yol açabildiğini ifade eden Yılmaz, bu dönüşümlerin ülkeler arasındaki ekonomik dengeleri de etkilediğini dile getirdi.

Yılmaz, dünyada jeopolitik gerilimlerin, risklerin ve belirsizliklerin arttığı bir dönemden geçildiğine işaret ederek, güç dengelerinin yeniden şekillendiği bu süreçte bilimsel ve beşeri kapasite ile bilgiyi ekonomik ve toplumsal değere dönüştürme becerisinin öne çıktığını vurguladı.

“Üniversiteler aynı zamanda birer kalkınma kurumudur”

Üniversitelerin yalnızca eğitim ve araştırma kurumları olmadığına dikkati çeken Yılmaz, şöyle konuştu:

“Üniversiteler aynı zamanda birer kalkınma kurumudur. İçinde bulunduğu toplumu dönüştürmeyen bir üniversite, gerçek anlamda üniversite rolünü icra edemiyor demektir. Bir üniversite hangi alanla ilgili olursa olsun etrafındaki şehre, topluma açık bir sistem oluşturamıyorsa tam anlamıyla görevini icra edemiyor demektir. Bu noktada da hep şunun altını çizmek istiyorum. Üniversitelerin etrafında fiziki duvarlar olabilir. Hani şartlar gerektiriyorsa onunla ilgili bir problemim yok ama üniversitenin zihninde duvarlar olmamalı. Etrafını zihinsel duvarlarla kapatmış bir üniversitenin, içinde bulunduğu topluma çok büyük bir faydası olamaz. Üniversite açık bir sistem olmak durumunda. Sanayiciyle, çiftçiyle, yerel yönetimle, sivil toplumla etrafında kim varsa bu kesimlerle, paydaşlarla bir araya gelebilen, onlarla birlikte sorun tarif eden, sorunları çözmek için kapasitesini devreye sokan bir üniversite çok kıymetli.”

“Bilimi, teknolojiyi erdemle, ahlakla, merhametle, hukukla buluşturmadığınız sürece bunun bir anlamı yok”

Cevdet Yılmaz, hikmet, marifet, ahlak ve insani değerlerle buluşturma boyutunun da önemli olduğunun altını çizdi.

Bilim ve teknolojide ilerlemenin tek başına yeterli olmadığını dile getiren Yılmaz, şunları kaydetti:

“Bilimi, teknolojiyi erdemle, ahlakla, merhametle, hukukla buluşturmadığınız sürece bunun bir anlamı yok. Üniversitenin de burada bir pozisyonunun olması lazım. Gazze’de yaşananları hep birlikte görüyoruz. O zulmü işleyenlerin bir eğitim, teknoloji, bilim problemi yok. Maalesef insanlık tarihinin en ağır suçlarını işleyebiliyorlar. Bir soykırımdan bahsediyoruz. Dolayısıyla üniversitelerin duruşu bu anlamda çok önemli. Bu çerçevede dini, etnik yapısı, milliyeti ne olursa olsun dünyanın neresinde olursa olsun Gazze’deki zulümlere karşı çıkan, karşı koyan tüm üniversiteleri, üniversite mensuplarını ve öğrencilerini Necmettin Erbakan Üniversitesi’nden selamlıyorum.”

“Konya’nın sanayisi daha katma değerli hale gelmeli”

Yılmaz, Konya’nın geçmişte tarımıyla öne çıkan önemli bir merkez olduğunu, kentin son yıllarda sanayi alanında da önemli ilerlemeler kaydettiğini aktardı.

Konya’nın 4 milyar doları aşan ihracatı bulunduğunu ifade eden Yılmaz, kentin sanayi potansiyelinin daha da geliştirilmesi gerektiğini dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, savunma sanayisi, sağlık endüstrileri, enerji ve ulaştırma ekipmanları gibi alanlarda daha katma değerli üretime yönelmenin önemine dikkati çekerek, yeşil ve dijital dönüşümün yakalanması gerektiğini vurguladı.

Yılmaz, gerçek kalkınmanın, bilginin kitaplarda kalmayıp üretime, gençlerin hayallerine ve toplumun refahına katkı sunduğu zaman başladığını ifade etti.

Türkiye’de üniversitelerin yaygınlaştırılmasının ve bu kurumlara yapılan yatırımların, toplumun refahına ve ülkenin gelişimine katkı sağlaması amacı taşıdığının altını çizen Yılmaz, “Bu dönem, Sayın Cumhurbaşkanı, 81 vilayette üniversite kurduysa bu sistemi geliştirdiyse ve bütçemizden, vatandaştan topladığımız vergilerle buralara bu kadar ciddi yatırımlar yaptıysak bunun elbette topluma geri dönmesini istiyoruz. Vatandaşımıza refah olarak, daha güçlü bir Türkiye olarak geri dönmesini istiyoruz. Bütün bunların gerçek patronu vatandaşımız, milletimiz, insanımız. Onun kaynaklarıyla oluyor.” ifadesini kullandı

Yılmaz, bu yatırımların meyvelerini verdiğini, Necmettin Erbakan Üniversitesi’nin kısa sayılabilecek kuruluş geçmişine rağmen dünyayla rekabet eden bir üniversite haline geldiğini bildirdi.

“Yeni nesil üniversitelerimizle daha açık sistem üniversitelerimizle Türkiye, dünyada çok daha farklı bir yere gelecek”

Eğitim yatırımlarının sonuçlarının uzun vadede ortaya çıktığını anlatan Yılmaz, şöyle devam etti:

“İnşallah yeni nesil üniversitelerimizle daha açık sistem üniversitelerimizle Türkiye, dünyada çok daha farklı bir yere gelecek. Eğitimde de son dönemlerde güzel haberler alıyoruz. OECD’nin yaptığı ‘PISA’ diye bir test var biliyorsunuz. Burada bütün ülkelere gidip ölçüyorlar. Fende, matematikte, dil ve okuma becerilerinde çocukların durumu nasıl’ diye. Bu üç eksenli bir test yapıyorlar. Son yapılan testlerde Türkiye, OECD ülkeleri arasında her 3 alanda da puanını çok ciddi şekilde arttırabilen tek ülke oldu. Hepimiz iftihar ediyoruz bununla. Burada tabii mevcut Milli Eğitim Bakanımızı, ekibini tebrik ediyoruz ama bir taraftan da şunu vurgulamamız lazım. Bu işler bir anda olmuyor. Son 22-23 yılın bir birikimi var burada.”

“İnsan odaklı bir kalkınma anlayışına sahibiz”

Yılmaz, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın iktidara geldiği günden bugüne Milli Eğitimi bütçede bir numaralı hale getirdiğini anımsatarak, konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Bugün 1 milyonu aşkın öğretmenimiz, yüz binlerce yeni yaptığımız dersliğimiz, okullardaki teknoloji kullanımı, müfredatımız, birçok yeniliklerle Türkiye, bugün hakikaten çok önemli bir yere geldi. Bugün anasınıfında yaptığınız bir değişikliğin, iş gücü piyasalarına yansıması en az 20 yılı alır her halde. Eğitim öyle bir alan. Gerçek anlamda kalkınma da bu. İnsan odaklı bir kalkınma anlayışına sahibiz. Bir nesli iyi eğittiğiniz zaman, bir nesli nitelikli hale getirdiğiniz zaman o nesil kendini yeniden üretiyor. Nesiller boyu bir etki oluşturuyorsunuz. Kötüleştiğinde de tersine maalesef bir etki var. Dolayısıyla insan yetiştirme meselesi en kritik mesele. Bunu bir defa başarırsanız bu uzun bir süre kendini yeniden üreterek nesilden nesle aktarılarak devam ediyor ve Türkiye son çeyrek asırda bunu fazlasıyla başardı. Bunun etkilerini inşallah nesiller boyu göreceğiz. Bu kritik ilerlemeye liderlik yapan Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’a ve tüm emeği geçenlere huzurunuzda milletimiz adına şükranlar sunuyorum.”>>>AA

Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Levent Öztürk, yaz tatilinde geç yatıp geç kalkmaya alışan öğrencilerin yeni eğitim döneminde uyku düzenlerini kademeli olarak değiştirmeleri gerektiğini belirterek, yeterli uykunun öğrenme ve akademik başarı açısından önemli olduğunu söyledi.

Öztürk, AA muhabirine yaptığı açıklamada, yaz döneminde öğrencilerin genellikle geç yatıp geç kalktığını, okulların açılmasıyla erken kalkmanın sorun haline gelebildiğini belirtti.

Uyku düzeninin okullar açılmadan önce değiştirilmesi gerektiğini ifade eden Öztürk, öğrencilerin kademeli şekilde erken yatmaya ve erken kalkmaya alıştırılması gerektiğini dile getirdi.

Hafta sonu geç yatıp geç kalkmış bir öğrencinin pazar akşamı bir anda erken yatırılmaya çalışılmasının biyolojik açıdan zorluk oluşturabileceğine dikkati çeken Öztürk, şöyle konuştu:

“Uyku düzenini bir anda değiştirmek yerine kademeli bir geçiş yapmak gerekiyor. Okullar açılmadan yaklaşık bir hafta önce yatış ve kalkış saatlerini aşamalı olarak erkene çekmek daha doğru olur. Öğrencinin ihtiyaç duyduğu uykuyu mutlaka alması lazım.”

Öztürk, uyku ihtiyacının yaş gruplarına göre değiştiğini, özellikle ortaokul döneminde 9 ila 11 saat, lise döneminde ise yaklaşık 8-9 saat uykuya ihtiyaç duyulabildiğini anlattı.

Yeterli uyku alınmadığında öğrenme süreçlerinin olumsuz etkilenebileceğini belirten Öztürk, uyku eksikliğinin öğrencinin psikolojik durumunu da etkileyebileceğini kaydetti.

Yeterli uykunun öğrencinin çalışma verimini ve öğrendiklerini hatırlama oranını artırdığını vurgulayan Öztürk, şunları söyledi:

“Uykudan fedakarlık edilmez. Uyku, öğrenme sürecinin önemli bir parçasıdır. Hafta içinde az uyuyup hafta sonu daha uzun uyuyarak bunu telafi etmeye çalışmak doğru değil. Daha uzun uyumak kişiyi daha fazla dinlendirmiyor. Uyku süresi uzadıkça, hızlı göz hareketlerinin görüldüğü REM uykusu dediğimiz dönem artıyor. Bu dönemde beyin uyanıklık kadar aktif çalışıyor ve enerji harcıyor. Dolayısıyla olağan uyku süresini uzatmak, aksine daha fazla yorgunluğa yol açabiliyor.”

Uyku öncesi elektronik cihaz uyarısı

İyi bir uyku için hazırlık dönemi oluşturulması gerektiğini belirten Öztürk, özellikle uyku öncesindeki son 1-2 saatte telefon, tablet, bilgisayar ve televizyon gibi elektronik cihazlardan uzak durulmasını önerdi.

Yatak odasında da bu tür cihazların bulundurulmamasının faydalı olacağını ifade eden Öztürk, biyolojik saatin çevreden gelen uyarılarla kendisini yenilediğini, bunların en önemlilerinden birinin ışık olduğunu söyledi.

Parlak ışığın uyku için önemli olan melatonin hormonunun salgılanmasını baskıladığını anlatan Öztürk, öğrencilerin uyku öncesinde loş bir ortama geçmeleri gerektiğini dile getirdi.

Öztürk, uykuya geçişi kolaylaştırmak amacıyla kişisel bakım yapmak, rahat kıyafetler giymek ve ders dışı kısa okumalar yapmak gibi uyku öncesi ritüeller oluşturulabileceğini kaydetti.

“İdeal olan sabit bir uyku-uyanıklık döngüsünü korumaktır”

Hafta içi ve hafta sonu farklı uyku düzenlerinin “sosyal jetlag” olarak adlandırılan duruma yol açabileceğini belirten Öztürk, sözlerini şöyle sürdürdü:

“İdeal olan, hafta içi ve hafta sonu ayrımı yapmadan sabit bir uyku-uyanıklık saat döngüsünü korumaktır. Hafta içi erken yatıp erken kalkarken hafta sonu geç yatıp geç kalkılması uyku döneminde bir kaymaya neden oluyor. Öğrenciler mümkün olduğunca uyku düzenlerini bozmasınlar. Özellikle uyku öncesindeki son bir saatte telefon, tablet, bilgisayar ve televizyon gibi elektronik cihazların yaydığı ışıktan uzak dursunlar.”

Prof. Dr. Levent Öztürk, kafeinli içecekler, enerji içecekleri ve kolanın da uyku düzenini olumsuz etkileyebileceğini sözlerine ekledi.>>>AA

Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, 2026-2027 eğitim öğretim yılının başlayacak olması dolayısıyla mesaj yayımladı.

Her yeni eğitim öğretim yılının çocuklar için gelişime ve dönüşüme açılan bir kapı olduğunu belirten Tekin, bunun, kendileri için ise Türk milletinin yarınlarına dair taşıdığı büyük mesuliyetin yeniden yapılanması olduğunu kaydetti.

Milyonlarca öğrencinin okul kapılarından içeri adım atarken duyduğu heyecanı paylaştığını aktaran Tekin, öğretmenlerin emeği, ailelerin desteği ve devletin imkanlarıyla yeni bir yıla başladıklarını vurguladı.

Yeni eğitim öğretim yılının hayırlı olmasını dileyen Tekin, şunları kaydetti:

“Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile üçüncü eğitim öğretim yılına girerken geride bıraktığımız iki yılın tecrübesini de yanımıza alıyoruz. Modelimizin merkezinde yer alan ‘yetkin ve erdemli insan’ anlayışı, eğitime bakışımızın istikametini tayin ediyor. Çocuklarımızın edindiği bilgiyle ne yaptığı, nasıl düşündüğü, hangi değerleri benimsediği ve nasıl bir şahsiyet geliştirdiğine odaklanıyoruz. Matematiğin kazandırdığı muhakemenin, tarihin verdiği şuurun, edebiyatın incelttiği idrakin, bilimin açtığı imkanların çocuklarımızın hayatında bir karşılık bulmasını arzu ediyoruz. Bilginin şahsiyete ve hayata intikalini sağlamak, maarifin en esaslı meselelerinden biridir.”

“Yenilenen dijital eğitim imkanlarını hizmetinize sunuyoruz”

Bakan Tekin, okulun, öğrencilerin merak edeceği, soracağı, araştıracağı, yanılacağı, yeniden deneyeceği, kabiliyetlerini keşfederken kendilerini de tanıyacağı bir yuva olduğunu hatırlatarak, öğrencilerden, öğrendikleri her yeni bilgiyi hayatla buluşturmalarını, karşılaştıkları meseleler üzerinde düşünmelerini, kendi hükümlerini verebilmelerini ve verdikleri kararların mesuliyetini taşımalarını beklediklerini bildirdi.

Bu yıl öğrencilerin okul hayatlarında oyuna daha fazla yer açtıklarının altını çizen Tekin, öğrencilerin, “Maarifin Kalbinde Oyun” anlayışıyla geleneksel oyunları yeniden hatırlayacaklarını, arkadaşlarının yüzüne bakarak konuşmalarının, birlikte hareket etmelerinin, paylaşmalarının, beklemelerinin, kazanmalarının ve kaybetmelerinin hayatın kıymetli dersleri arasında bulunduğunu yaşayarak öğreneceklerini belirtti.

Öğrencilerin içinde yaşadıkları dünyanın daha önce hiçbir neslin sahip olmadığı imkanlar sunduğuna işaret eden Tekin, şunları kaydetti:

“Teknolojiye ulaşmak kolaylaşıyor, bilgi çoğalıyor, yapay zeka hayatımızın pek çok alanını değiştiriyor. Böylesi bir dünyada asıl maharet, teknolojiyi kullanabilmenin yanında ona istikamet verebilecek iradeye sahip olmaktır. Doğru bilgiyi yanlıştan ayırabilmenizi, dijital dünyada mahremiyetinizi korumanızı, gerektiğinde ekranı kapatıp kendi zamanınıza hükmedebilmenizi önemsiyoruz. Yenilenen EBA, MEBİ, DİLİM ve diğer dijital eğitim imkanlarımızı da bu anlayışla sizlerin hizmetine sunuyoruz.”

“Okul ile aile arasındaki irtibatı daima canlı tutalım”

Bakan Tekin, öğrencilerin öğretmenlerinden derslerinin bilgisini öğrenirken, insanlara nasıl davranılacağını, emeğe nasıl kıymet verileceğini, adaletin, nezaketin ve vakar sahibi olmanın ne anlama geldiğini de gördüklerini belirtti.

Mesajında, öğretmenlere yönelik “Bakanlık olarak mesleğinizi huzur ve güven içinde icra edebilmeniz, mesleki müktesebatınızı geliştirebilmeniz ve emeğinizin hak ettiği itibarı görmesi için çalışmaya devam edeceğiz.” ifadesini kullanan Tekin, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Öğretmen Eğitimi paketleriyle uygulamada müşterek bir anlayışı güçlendireceklerini, öğretmenlerden gelen değerlendirmeleri eğitim politikalarının kıymetli bir parçası olarak görmeyi sürdüreceklerini vurguladı.

Tekin, çocuğun yetişmesinde aile ile okulun birbirini anlaması, birbirine güvenmesi ve aynı gaye etrafında buluşmasının büyük önem taşıdığının altını çizdi.

Öğretmenlerin mesleki birikimi ile velilerin çocuklarına dair bilgisi ve dikkati bir araya geldiğinde, çocukların gelişimini daha yakından takip edebilecekleri güçlü bir zemin oluşacağına işaret eden Tekin, bu ilişkinin karşılıklı hürmet gözeterek sürdürülmesini son derece kıymetli bulduklarını vurguladı.

Çocukların eğitim yolculuğunda güçlü bir iletişim, dayanışma ve işbirliği içinde hareket etmeyi önemsediklerini belirten Tekin, şunları kaydetti:

“Bu eğitim öğretim yılında da evlatlarımızın gelişimini gelin, beraber takip edelim, ihtiyaçlarını zamanında fark edelim, okul ile aile arasındaki irtibatı daima canlı tutalım. Çocuklarımızın iyiliği ve geleceği için aynı istikamette yürümeye devam edelim. Her bir evladımızın bu yılın sonunda okula başladığı günden daha bilgili, daha meraklı, daha mahir ve müşfik bir şahsiyet olarak yoluna devam etmesini diliyorum. Rabb’im niyetimizi hayra, gayretimizi berekete vesile kılsın. 2026-2027 eğitim öğretim yılının öğrencilerimize, öğretmenlerimize, ailelerimize ve aziz milletimize hayırlar getirmesini diliyor, bütün maarif ailemizi sevgi ve muhabbetle selamlıyorum.”>>>AA

Tüm kademelerde yaklaşık 17 milyon öğrenci ve 1,2 milyon öğretmen için yeni eğitim öğretim yılı yarın başlıyor.

Kademeli olarak 2024-2025 eğitim öğretim yılında başlatılan “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli”nin öğretim programları, bu yıl ana sınıfı ve uygulama sınıflarında, ilkokul 1, 2 ve 3, ortaokul 5, 6 ve 7, ortaöğretim hazırlık ve 9, 10 ile 11’inci sınıflarda uygulanacak.

Okul öncesi, ilkokul 1’inci ve ortaokul 5’inci sınıf öğrencilerinin okula uyum süreçlerini desteklemek ve ailelerin eğitim sürecine etkin katılımını sağlamak amacıyla 7-11 Eylül tarihleri arasında “uyum eğitimleri” düzenlendi.

Bakanlıkça, okullarda ilk hafta Gazze’de yaşananlara yönelik duyarlılık oluşturmak amacıyla “Uçurtmalar Vurulmasın, Gökyüzü Çocuklara Kalsın” etkinlikleri düzenlenecek.

Etkinlikler, “Çocuklar Oyun Oynamalıdır”, “Çocuklar Güven İçinde Büyümelidir”, “Eğitim Her Çocuğun Hakkıdır” ve “Hiçbir Çocuk Geride Bırakılmamalıdır” olmak üzere 4 tema çerçevesinde gerçekleştirilecek.

Bu kapsamda çocukların oyun oynama, güven içinde büyüme, eğitim görme ve ayrım gözetilmeksizin sahip oldukları temel haklar çeşitli çalışmalarla ele alınacak. “Uçurtma tasarımları, resim ve sergi çalışmaları, Gazze’deki çocuklara yönelik mesajlar, barış, güvenlik, dayanışma ve eğitim hakkını” konu alan etkinlikler gibi çeşitli çalışmalar yapılacak.

Valiliklerin koordinesinde, öğrencilerin güvenli katılımına uygun olarak il merkezlerinde belirlenecek alanlarda 18 Eylül’e kadar gerçekleştirilecek etkinliklere velilerin katılımları da teşvik edilecek.

Ücretsiz ders kitapları hazır

Bu yıl okul öncesi için 10, ilköğretim için 420, ortaöğretim için 340, özel eğitim için 210 ve mesleki eğitim için 1045 olmak üzere toplam 2 bin 25 farklı dersten oluşan 283 milyon 354 bin 674 ders kitabı öğrenciler için hazır hale getirildi.

Bununla birlikte, ülke genelinde uygulama birliği sağlamak, öğretmenlere etkin kaynaklar sunmak ve okul-aile-çocuk etkileşimini güçlendirmek amacıyla okul öncesi eğitime başlayacak çocuklar ile birinci sınıf öğrencilerine yönelik “Çocuğumla Okula İlk Adım Defteri” ile temel eğitim ve ortaöğretim kademelerine yönelik “Hakan ile Bilge’nin Türk Dünyası Yolculuğu” ile “Türk Dünyası Kültür Atlası: Bilge ve Hakan’ın Zamanı Aşan Yolculuğu” materyalleri de ilk kez hazırlandı.

Velilerin randevusuz ziyaretlerine izin verilmeyecek

Bakanlıkça, bu yıl eğitim öğretimde yapılacak iş ve işlemlere ilişkin tüm illere genelge gönderilmiş, Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun ile ortaya konulan milli duruş, Bakanlığın tavizsiz en temel önceliklerinden biri ve eğitim ve öğretim süreçlerinin ana hedeflerinden biri olarak yer almıştı.

Bu kapsamda Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin bütüncül ruhuna uygun olarak öğrencilerin hiçbir ayrım gözetilmeksizin, anayasal vatandaşlık anlayışı ve eşitlik ilkesi temelinde, milli birlik ve beraberliğe, vatana ve kardeşlik hukukuna sahip çıkacak bilinçle yetiştirilmeleri sağlanacak. Bu amaç doğrultusunda 2026-2027 eğitim ve öğretim yılının ilk haftası ve yıl boyunca Bakanlık tarafından hazırlanan uygulama kılavuzları doğrultusunda etkinlikler düzenlenecek.

Genelgeye göre, il ve ilçe yürütme kurulları, eğitim öğretim yılı başında toplanarak görev ve sorumlulukları, okul ve çevresine yönelik olası riskleri gözden geçirecek ve planlamalar yapacak.

Okul ortamlarında giriş-çıkışlar kontrollü sağlanacak, yaya ve araç trafiği ayrılacak, kör noktalar aydınlatılacak, acil durumlarda hızlı ve güvenli tahliyeyi sağlayacak bakım ve onarım çalışmaları tamamlanacak.

Okulun ve öğrencilerin güvenliğini tehdit edebilecek hususlara ilişkin ihbar ve şikayetler değerlendirilerek önlem alınacak.

Okullarda cep telefonu kullanılmayacak

Olumsuz davranışların fiil ve suça dönüşmesini engellemek üzere ilgili kurumlarla eş güdüm halinde tüm koruyucu ve önleyici tedbirler hayata geçirilecek, bu hususta en ufak bir idari zafiyete veya ihmale müsaade edilmeyecek.

Veli görüşmeleri, ülke genelinde yalnızca “Okul Randevu Sistemi” üzerinden planlanarak yürütülecek. Velilerin randevusuz ziyaretlerine ve öğrencinin velisi veya vasisi olmayan kişilerin okula girişine izin verilmeyecek.

Öğrencilerin dijital imkanlardan doğru şekilde yararlanmasına yönelik rehberlik çalışmalarına ağırlık verilerek, dijital bağımlılığa neden olan etkenlere yönelik farkındalıkları artırılacak.

Öğrencilerin sınıf içinde cep telefonu bulundurmamalarına ilişkin uygulamaya devam edilecek ve öğretmenler de sınıf içinde cep telefonu kullanmayacak.

“Maarifin Kalbinde Oyun” teması esas alınacak

2026-2027 eğitim ve öğretim yılında, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin bütüncül eğitim anlayışı doğrultusunda “Maarifin Kalbinde Oyun” teması esas alınacak.

Oyunun, çocuğun öğrenme, gelişim, sosyalleşme, üretme ve kendini ifade etme süreçlerinin ayrılmaz bir parçası olduğu anlayışıyla yaş ve gelişim özelliklerine uygun, güvenli ve kapsayıcı oyun etkinliklerine ve geleneksel çocuk oyunlarına eğitim süreçlerinde yer verilecek.

Bu çerçevede yapılacak planlama ve uygulamalar, “Milli Eğitim Bakanlığı Oyun Politika Belgesi” ilke ve esaslarına uygun şekilde yürütülecek.

İlk ara tatil 16-20 Kasım’da

Yeni eğitim ve öğretim yılında birinci dönem ara tatili 16 Kasım Pazartesi başlayacak ve 20 Kasım Cuma günü sona erecek.

Yarıyıl tatili 25 Ocak 2027 Pazartesi günü başlayıp 5 Şubat Cuma günü tamamlanacak. İkinci dönemin ilk zili ise 8 Şubat Pazartesi çalacak.

İkinci dönemin ara tatili 8 Mart Pazartesi günü başlayacak ve 12 Mart Cuma günü sona erecek.

Öğretmenlerin yıl sonu mesleki çalışmaları 28-30 Haziran tarihlerinde yapılacak.

2026-2027 eğitim ve öğretim yılı, 25 Haziran Cuma günü tamamlanacak.>>>AA

YÖK’ten yapılan açıklamaya göre, Başkent Üniversitesi öğrencilerince geliştirilen yapay zeka destekli “yüz tanımalı otonom güvenlik devriye dronu”, önceden tanımlanan alanlarda otonom devriye gerçekleştirerek nesne, insan ve yüz tanıma işlemlerini gerçek zamanlı yapabiliyor. Sistem, yetkisiz kişi tespit edildiğinde mobil uygulamaya anlık bildirim, konum bilgisi ve canlı görüntü aktarabiliyor.

Yıldız Teknik Üniversitesi CASMarine Takımı da yüzde 80 yerlilik oranına ulaşan yapay zeka destekli otonom su altı aracı “Velaryon 2.0” ile Norveç’te düzenlenen TAC Challenge 2026’da dünya üçüncüsü oldu.

Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesinde (ISUBÜ) domates üretiminde ciddi kayıplara yol açan ToBRFV’ye karşı geliştirilen nanoteknoloji ve RNA temelli “Nanorugose” biyopreparatı, laboratuvar ve sera denemelerinde tek uygulama sonrasında virüs miktarını yaklaşık 100 kat azalttı ve hastalık belirtilerini önemli ölçüde hafifletti.

Boğaziçi Üniversitesinde beynin motivasyonel ve duygusal davranışları nasıl zıt yönlerde şekillendirdiğini ortaya koyan araştırma ise “Journal of Neuroscience” dergisinde yayımlanarak derginin kapak görseli olarak seçildi.

Sabancı Üniversitesi, İstanbul Gedik Üniversitesi, Inovent AŞ ve GearUP işbirliğinde, Finlandiya’da düzenlenecek NORDEEP 2026 kapsamında çalışma yürütecek.

Bartın Üniversitesi (BARÜ) de eğitim, araştırma ve kurumsal süreçlerde yapay zekadan güvenli ve sürdürülebilir biçimde yararlanılması amacıyla “BARÜ AI” platformunu kullanıma sundu.

Milli Eğitim Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD) tarafından yayımlanan PISA 2025 Uluslararası Raporu’nda Türkiye’nin, ilerlemenin ne kadar hızlı gerçekleşebileceğini ortaya koyan bir performans sergilediği vurgulandı.

Raporda, bunun, üç yıldan fazla ek öğrenme süresine eş değer bir kazanım anlamına geldiği ifade edildİ.

OECD tarafından uygulanan PISA 2025 araştırmasının sonuçları, Slovakya’nın başkenti Bratislava’da 8 Eylül’de Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’in katıldığı toplantıyla açıklandı. Türkiye, fen bilimleri, matematik ve okuma becerisi alanlarının tümünde hem puanını hem de sıralamasını yükselterek önemli bir başarıya imza attı.

Türkiye’nin tarihi başarısına OECD tarafından yayımlanan PISA 2025 Uluslararası Raporu’nda da yer verilerek, raporun sunuş ve ön söz bölümlerinde “Türkiye” vurgusu dikkati çekti.

PISA 2025 Uluslararası Raporu’nun sunuş bölümünde, 90’dan fazla ülkeden yüz binlerce 15 yaşındaki öğrencinin, küresel PISA sınavında soruları yanıtladıkları belirtildi.

Raporda, PISA’nın öğrenci öğrenme çıktılarına ilişkin ölçümlerinin, okul sistemlerinin kalitesi ve etkililiğine dair en güvenilir ölçütlerden, dolayısıyla ekonomilerin ve toplumların uzun vadeli başarısının en güçlü göstergelerinden biri olduğu vurgulandı.

PISA’nın hedefinin her zaman nelerin mümkün olduğuna ilişkin beklentileri yükseltmek olduğu kaydedilen sunuş bölümünde, “Temel fikir oldukça basitti: Gençlerin neleri bildiğini ve neleri yapabildiğini, uluslararası düzeyde üzerinde uzlaşılmış bir ölçüt kullanarak değerlendirmek; performansın neden farklılaştığını anlamak için bu sonuçları öğrencilerden, öğretmenlerden, okullardan ve velilerden elde edilen verilerle ilişkilendirmek; ardından da karşılaştırmayı gelişimi sağlayan bir güce dönüştürmek.” ifadelerine yer verildi.

“PISA bir pusula işlevi görüyor”

Bir ülkenin başarılı olduğunda, bunun diğer ülkeler için bir referans noktası haline geldiğine dikkati çekilen raporda, politika yapıcıların, “Onlar neyi farklı yapıyor ve biz bundan ne öğrenebiliriz?” diye sormaya başladıklarına işaret edildi.

Bu anlamda PISA’nın bir sıralama tablosu olmadığı bir pusula işlevi gördüğü kaydedilen raporun sunuş bölümünde, Türkiye’ye ilişkin şu ifadeler kullanıldı:

“Türkiye, ilerlemenin ne kadar hızlı gerçekleşebileceğini ortaya koydu ve 10 yıl içinde fen bilimleri performansını yaklaşık 70 PISA puanı yükseltti. Bu, üç yıldan fazla ek öğrenme süresine eş değer bir kazanım anlamına geliyor.”

760 binden fazla öğrenci katıldı

Raporun ön söz bölümünde ise 2025’te, 91 ülke ve ekonomiden yaklaşık 33 milyon 15 yaşındaki öğrenciyi temsil eden 760 binden fazla öğrencinin PISA değerlendirmesine katıldığı bildirildi.

PISA 2022’de kaydedilen benzeri görülmemiş performans düşüşünün ardından, birçok ülkede öğrenme sonuçlarının büyük ölçüde durgunlaştığı veya düşmeye devam ettiğine işaret edilen raporda, OECD genelinde, 15 yaşındaki öğrencilerin yüzde 20’sinin üç dersin tamamında düşük performans gösterdiği belirtildi.

“Yüksek performans ve daha kapsayıcı sonuçların birlikte ilerleyebileceğini de göstermiştir”

Bazı ülkelerin, bu eğilimin dışında kaldığına vurgu yapılan raporda, OECD üyesi ülkeler arasında Kosta Rika, Slovakya, Türkiye ve Birleşik Krallık’ta fen bilimleri alanı puanlarının yükseldiği, OECD üyesi olmayan ülkeler arasında ise Kamboçya, El Salvador, Gürcistan, Ürdün, Moğolistan, Karadağ, Filipinler, Suudi Arabistan, Tayland, Birleşik Arap Emirlikleri, Uruguay ve Özbekistan’da puanların arttığı tespitine yer verildi.

Raporun ön söz bölümünde, şunlar kaydedildi:

“Birçok ülke, daha yüksek performans ve daha kapsayıcı sonuçların birlikte ilerleyebileceğini de göstermiştir. Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri, Karadağ, Katar ve Slovakya, düşük performans gösteren öğrencilerin oranını azaltırken, en iyi performans gösteren öğrencilerin oranını artırmıştır.”

Yapay zeka konusunda değerlendirmelerin de yapıldığı ön söz bölümünde, yapay zekanın sınıf ortamının bir parçası haline geldikçe, geri bildirim ve kişiselleştirilmiş uygulama için hedefli bir şekilde kullanılması gerektiğinin altı çizildi.

“Yapay zeka, öğrencilerin çaba gerektiren öğrenme süreçlerine katkıda bulunmalı, onu değiştirmemelidir” tespitine de yer verilen raporda, politika yapıcıların, ortaya konulan bu kanıtlardan yararlanarak öğrencileri hızla değişen bir dünyada başarılı olmaları için gereken bilgi ve becerilerle donatan etkili eğitim sistemleri kurabilecekleri kaydedildi.

İbn Haldun Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sefa Bulut ile psikolog Dr. Müge Kiremitçi okulun ilk haftalarında yaşanan adaptasyon güçlükleri, ebeveyn tutumları ve dikkat edilmesi gereken noktaları AA muhabirine değerlendirdi.

Milli Eğitim Bakanlığınca uygulanan okula uyum ve oryantasyon haftasının çocukların psikolojik gelişimi açısından kritik bir rol oynadığını belirten Prof. Dr. Sefa Bulut, sürecin sağlıklı yürütülmesinde velilere büyük görev düştüğünü söyledi.

Oryantasyon haftasının pedagojik kazanımlarına değinen Bulut, şu değerlendirmede bulundu:

“Aslında Milli Eğitim Bakanlığının böyle bir uyum ve oryantasyon haftası uygulaması başlatması pedagojik olarak çok yararlı bir şey. Özellikle ilköğretim için önemli bir uygulama. Çocuklar uyum haftasına geldikleri zaman bir kere duygusal ve psikolojik olarak hazırlanıyorlar ve nasıl bir ortamda bulunacaklarını, nerede oturacaklarını, kimlerle iletişim halinde olacaklarını, tuvaletlerin, kafeteryanın, kütüphanenin ve spor salonunun nerede olduğunu öğreniyorlar.”

“Biz ne kadar üstüne düşersek çocuk zor bir süreç zannediyor”

Velilerin kendi kaygı ve panik duygularını çocuklara yansıtmaması gerektiğini vurgulayan Bulut, ebeveynlerin sergilemesi gereken tavrı şu sözlerle anlattı:

“Çocuklar bizim davranışlarımızı, duygularımızı ve yüzümüzü, sözsüz iletişimimizi de okuyorlar. Bizim de heyecan ve panik yapmamamız gerekir, bunun doğal bir süreç olduğunu çocuğa hissettirmemiz gerekir. Çocuğu okula götüreceksek götürüp bırakıp gelmemiz gerekir, orada çok fazla oyalanmamalıyız, çok fazla aşırı duygusal destek olmayalım ve çocuğa aşırı şekilde bağlanmayalım. Bu aynı zamanda çocuğu da bize bağımlı kılıyor. Biz olayı ne kadar abartır, özen gösterir ve üstüne düşer titizlenirsek çocuk da tabii bunu algılıyor ve bunun zor bir süreç olacağını zannediyor, aslında öyle değil.”

Bunun normal ve doğal bir süreç olduğunu aktaran Bulut, “Herkes bir yere gidiyor uyum sağlıyor, uyum sağlaması gerekir. O yaş grubu için beklenen istenen davranışlar. Bizim kaygımız bir şekilde çocuğa bulaşıyor çocuğa geçiyor biz kendimiz kaygısız olursak normal nötr olursak çok iyi” dedi.

“Aşırı korumacı olmayalım”

Okul dönüşünde iletişim dilinin olumlu yönde tutulması ve vedalaşmalarda aşırı korumacı tavırlardan kaçınılması gerektiğini belirten Bulut, şunları kaydetti:

“Çocuğa ‘günün nasıl geçti, okul nasıl geçti, bugün neler yaptınız, neler öğrendin, kimlerle tanıştın, ne tür aktiviteler yaptın’ diye pozitif tonda sorular sormalıyız, sorular hep pozitif ve yönlendirici olmalı, biz negatif algı ve düşünce içerisinde olmamamız gerekir”

Bulut, çocukların bu süreçte kaygılanıp sıkılabileceğini belirterek “Çocuğun bu şekilde bizleri manipüle edip aşırı merhamet duygumuzu harekete geçirip bizi ikna etmesine izin vermeyelim. Bu aşırı korumacılık çocuğun bağımsızlık gelişimini engelliyor, çocuğa, ‘Bak çok güzel şeyler olacak, güzel şeyler göreceksin, ben de böyleydim küçükken gibi kendi hatalarımızı paylaştığımız konuşmalar yapabiliriz. Bu çocuk için rahatlatıcı olur” diye konuştu.

“Çocuklar kolay adapte olurlar, yeter ki ebeveynlerinin gözündeki kaygıyı görmesinler”

Okula başlama sürecinin çocuk için güvenli ortamından ayrılarak akran ve yetişkinlerle yeni bağlar kurduğu zorlu bir dönem olduğunu belirten psikolog Kiremitçi, adaptasyon sürecinde ebeveyn tutumlarının kritik önem taşıdığını söyledi.

Uyum sürecindeki ilk tepkilerin gelişimsel olarak doğal karşılanması gerektiğini vurgulayan Kiremitçi, “Özellikle okulun uyum haftasında ve okulda kalış süresinin uzadığı sonraki ilk iki haftada ağlama, ebeveyne yapışma, sınıfa girmek istememe, ‘annem de benimle gelsin’ diye ısrar etme ya da karın ağrısı gibi bedensel yakınmalar belirli ölçüler çerçevesinde gelişimsel olarak normal kabul edilebilir.” dedi.

Kiremitçi, çocukların ebeveynlerinin kaygılarını beden dili üzerinden kolayca hissettiğini dile getirerek, vedalaşma anlarının dramatikleştirilmemesi gerektiğini ifade etti.

Kiremitçi, şöyle devam etti:

“Biz bu noktada ebeveyn olarak verdiğimiz okula başlatma ve okul seçimi ile ilgili kararımıza, öğretmenimize, okulumuza güveneceğiz. En önemlisi çocuğumuza güveneceğiz. Çocuklar aslında sisteme daha kolay adapte olurlar, yeter ki ebeveynlerinin gözündeki kaygıyı, korkuyu görmesinler.”

“Vedalaşma anında ebeveyn olarak kısa, net, sıcak ve kararlı olmamız gerekir. Çocuğunuz vedalaşmada zorlanıyorsa çocuğunuzun duygusunu kabul edip sınırı korumak önemlidir.”

“Ödül sistemi uzun vadede çatışmaları artırabilir”

Velilerin gizlice okuldan ayrılmasının ya da rüşvet teklif etmesinin güven zedeleyici olduğunu aktaran Kiremitçi, şu uyarılarda bulundu:

“Çocuğun okula gelmek istememesi durumunda ‘okula gidersen çıkışta çikolata alırım, parka götürürüm gibi’ rüşvetler de kısa süreli olumlu etki yaratsa da uzun vadede çocuğun okula uyum sürecini uzatır ve çocuğun okula ve ödevlere içsel motivasyon kazanmasını engeller. Bu ödül sistemi bir süre sonra çocuk tarafından ‘çikolata almazsan okula gitmem’ gibi tehditlere dönüşür ve ebeveyn-çocuk arasında uzun vadede çatışmaların artmasına, öfke ve şiddet davranışlarına yol açabilir.”

Tepkilerin yalnızca ağlama olarak değil, içe kapanma, alt ıslatma veya öfke patlamaları şeklinde de görülebileceğini belirten Kiremitçi, belirtilerin şiddetlenmesi durumunda uzmana başvurulması gerektiğini ifade etti. Kiremitçi şöyle konuştu:

“Her sabah yoğun ağlama krizleri yaşanması, okula gitmeyi sürekli reddetmesi, ebeveynden ayrılacağı zaman panik düzeyinde tepki vermesi, okul saatlerinde uzun süre sakinleşememesi, sınıf etkinliklerine katılamaması, sık tekrarlayan karın ağrısı, mide bulantısı ya da baş ağrısı gibi bedensel yakınmalarda belirgin bir azalma olmuyorsa, aksine giderek şiddetleniyorsa, bu kaygı davranışları ev ortamında da görülüyorsa, çocuğun uykularında bozulma oluyorsa burada daha dikkatli olmak ve profesyonel bir desteğe zaman kaybetmeden mutlaka aile olarak başvurmak gerekir.”

Ebeveyn olarak ev rutinleri oluşturmanın ve istikrarlı olmanın önemine dikkati çeken Kiremitçi, “Ebeveyn olarak sabah kalkıp kendimizi ve çocuğumuzu okula hazırlamamız, okula gidiş, okuldan dönüş, okul dışı spor veya kültürel aktivitelere gidiş-geliş, beslenme, öz bakım, dinlenme, ödev, oyun zamanı ve uyku saatlerine mümkün olduğunca benzer ve istikrarlı bir düzen oluşturmalıyız.” dedi.

Kiremitçi, çocukla kurulan iletişim dilini düzenlemek gerektiğine vurgu yaparak, “Ebeveyn olarak yaptığımız ilk hata peş peşe cevabı ‘evet, hayır, iyi, yok…’ gibi tek kelimelik cevabı olan sorular sormaktır. Cevap tek kelimede biter ve çocuğunuz sadece “üüüüüfffff” der veya onu bile demez sessizliğe bürünür. Bu yüzden okuldan alır almaz sorgulama yapmayalım, bırakalım biraz rahatlasın.” diye konuştu.

Günün en değerli paylaşım anının yatak sohbeti olduğunun altını çizen Kiremitçi, “Uyku zamanı geldiğinde gün boyunca konuşmak istemeyen çocuğunuz tam yatak saatinde okulda kendisini zorlayan veya mutlu eden o günün en önemli konularını sizinle paylaşmak ister. Siz de haklısınız o anı kısa tutup ev işlerine ve ertesi günün hazırlıklarına dönmek istemeyebiliriz. Size en büyük tavsiyem, uyku saatini biraz öne çekin ve o anda yapılacak işlerinizi biraz öteleyin. Çocuğunuzun uyku saatini de geciktirmeden ‘yatak sohbetlerinde’ size günü anlatarak rahatlamasına imkan tanıyın” şeklinde konuştu.

“Öğretmeni tehdit aracı yapmayın”

Okul dönüşünde çocukların sorgulanmaması ve duygusal paylaşımlar için alan açılması gerektiğini vurgulayan Kiremitçi, ebeveyn-öğretmen ilişkisine dair şu değerlendirmede bulundu:

“Özellikle şu konuya da değinmek isterim: Ödev konusunda öğretmeni bir tehdit ya da ceza aracı haline getirmemek gerekir. ‘Ödevini yapmazsan öğretmenin kızar’, ‘Öğretmenini ararım’ gibi ifadeler çocuğun öğretmeniyle kuracağı güven ilişkisine zarar verebilir. Öğretmen, çocuğun gözünde korkulacak ya da cezalandıracak bir figür değil, öğrenme sürecinde ona eşlik eden güvenilir bir birey olmalıdır.”>>>AA

Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, Milli Eğitim Bakanlığının “2026-2027 Eğitim ve Öğretim Yılına İlişkin İş ve İşlemler” konulu genelgesi doğrultusunda, yeni eğitim öğretim yılında ailelerin çocuklarının okula uyum sürecine daha etkin katılması sağlanacak.

Uyum eğitimleri ve aile katılım etkinlikleri, Bakanlıkça belirlenen takvim ve program kapsamında, ailelerin sürece aktif katılımı esas alınarak gerçekleştirilecek.

Bu kapsamda, uyum eğitim programlarından başlayarak ailelerin eğitim sürecine bütüncül bir yaklaşımla etkin katılımının sağlanması ve okul-aile işbirliğinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.

“Ailemle Okul Yolu Programı” yıl boyunca devam edecek

Aileyi güçlendirecek politikalara yön vermesi amacıyla ilan edilen “Aile ve Nüfus 10 Yılı” çerçevesinde gerçekleştirilecek program kapsamında okul öncesi eğitim, ilkokul 1. sınıf ve ortaokul 5. sınıf öğrenci velilerinin 7-11 Eylül tarihlerindeki uyum haftası eğitimlerine etkin katılımı sağlanacak.

Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliğinden kamu kurum ve kuruluşlarına gönderilen yazı doğrultusunda; kamuda çalışan ebeveynlerden biri, talep etmeleri halinde uyum haftası eğitimlerinde öğrencinin kayıtlı olduğu eğitim kurumunun ders saatlerine uygun olarak 3 saati aşmayacak şekilde idari izinli sayılacak.

Uyum eğitimleriyle başlayacak aile katılımı yalnızca uyum haftasıyla sınırlı kalmayacak. Aile katılımı, gelişim ve rehberlik uygulamaları “Ailemle Okul Yolu Programı” adı altında birbiriyle ilişkilendirilerek eğitim öğretim yılının tamamına yayılacak.>>>AA

ÖSYM’nin internet sitesindeki duyuruya göre, bugün başlayan tercihler, 3 Eylül’e kadar yapılabilecek.

Adaylar, tercihlerini bireysel olarak ÖSYM’nin “ais.osym.gov.tr” adresinden T.C. kimlik numaraları ve aday şifreleriyle elektronik ortamda yapabilecek.

Tercih işlemleri, 3 Eylül saat 23.59’da sona erecek.>>>AA

Bakanlıktan yapılan açıklamada, yaklaşan 2026-2027 eğitim öğretim dönemi öncesinde öğrencilerin güvenli ürünlere ulaşmasını sağlamak ve tüketicilerin ekonomik menfaatlerini korumak amacıyla kırtasiye sektörüne yönelik denetimlerin ülke genelinde sıklaştırıldığı belirtildi. Bu kapsamda, 10-14 Ağustos döneminde gerçekleştirilen denetim ve rehberlik çalışmaları çerçevesinde 81 ilde 3 bin 612 kırtasiye işletmesine gidildiği bilgisi verilen açıklamada, “İşletmelerde gerçekleştirilen raf ve kasa denetimleri kapsamında 479 bin 847 ürün incelendi. Denetimler sırasında mevzuata uyumun sağlanması ve tüketicilerin doğru bilgilendirilmesi amacıyla toplam 2 bin 954 kırtasiye işletmesine gerekli açıklama ve uyarılar yapıldı.” ifadesi kullanıldı.

367 işletmeye idari yaptırım

Açıklamada, 5 günlük denetim sürecinde mevzuata aykırılık tespit edilen 367 işletme hakkında idari yaptırım uygulandığı belirtilerek şunlar kaydedildi: “Ticaret Bakanlığı olarak, başta öğrencilerimiz ve velilerimiz olmak üzere tüm tüketicilerimizin güvenli ürünlere ulaşmasını sağlamak, piyasa düzenini korumak ve haksız uygulamalara karşı etkin mücadele yürütmek amacıyla denetimlerimizi kararlılıkla sürdürüyoruz. Yeni eğitim öğretim dönemi öncesinde kırtasiye sektörüne yönelik denetimlerimiz 81 ilimizde titizlikle ve aralıksız devam edecek.” >>>AA

Yükseköğretim Kurulundan (YÖK) yapılan açıklamaya göre, devlet üniversitelerinin örgün programlarındaki 481 bin 684 kontenjanın 479 bin 392’sine yerleştirme yapıldı.

Yalnızca 2 bin 292 kontenjan boş kaldı. Geçen yıl 5 bin 503 olan boş kontenjan sayısı yüzde 58,3 azaldı.

Devlet üniversitelerinde lisans programlarının doluluk oranı yüzde 99,15, ön lisans programlarının doluluk oranı yüzde 99,98, toplam doluluk oranı ise yüzde 99,52 olarak gerçekleşti. Ön lisans programlarında yalnızca 37 kontenjan boş kaldı.

Başarı sırası barajı bulunan tıp, diş hekimliği, eczacılık ve hukuk programlarının, devlet üniversitelerinin yurt içi kampüslerindeki genel kontenjanlarının tamamı doldu.

2026-YKS yerleştirme sonuçları açıklandı

Mühendislik programlarında doluluk yüzde 98’i aştı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, işletme ve ekonomi programlarının devlet üniversitelerindeki genel kontenjanlarında da boşluk kalmadı.

Vakıf yükseköğretim kurumlarındaki genel kontenjanların doluluk oranı ise yüzde 79,7 olarak gerçekleşti.

Yapay zeka tabanlı programlar yüzde 100 doluluğa ulaştı

Bu yıl ilk kez açılan İşletme ve Yapay Zeka, Paramedik, Hayvancılık Teknolojileri ve İşletmeciliği, İlaç Üretim Teknolojisi, Laboratuvar Hayvanları, Mobil Güvenlik Teknolojileri, Patlayıcı ve Enerjetik Malzemeler Teknikerliği ve Balıkçılık Teknolojisi programlarının kontenjanlarının tamamı doldu.

Yapay zeka tabanlı lisans ve ön lisans programları da yüzde 100 doluluğa ulaştı. Yapay Zeka Mühendisliği, Yapay Zeka ve Makine Öğrenmesi, Yapay Zeka ve Veri Mühendisliği, Robotik ve Yapay Zeka, Yapay Zeka Destekli Kodlama ile Yapay Zeka Operatörlüğü programlarında boş kontenjan kalmadı.

Devlet üniversitelerindeki öğretmenlik programlarının önemli bölümünde de kontenjanların tamamı doldu. Almanca, Coğrafya, Fransızca, Japonca, Matematik, Okul Öncesi, Özel Eğitim, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık, Sınıf, Sosyal Bilgiler, Tarih, Türk Dili ve Edebiyatı ile Türkçe öğretmenliği programları yüzde 100 doluluğa ulaştı.

Açıköğretim ve uzaktan öğretimde kontenjanlar doldu

Devlet üniversitelerindeki açıköğretim programları için ayrılan 89 bin 396 kontenjanın tamamına yerleştirme yapıldı. Uzaktan öğretim programlarındaki 8 bin 298 kişilik kontenjan da tamamen doldu. Vakıf üniversitelerinin uzaktan öğretim programlarına ayrılan bin 210 kişilik kontenjanın doluluk oranı yüzde 97,2 oldu. Başarı sırası barajı olan ve olmayan programlarındaki doluluk oranı ise yüzde 79 olarak gerçekleşti.

1 milyon 279 bin aday tercih yaptı

2026-YKS’ye giren 2 milyon 255 bin 76 adaydan, 2 milyon 187 bin 747’sinin yerleştirme puanı hesaplandı. Bu adaylardan 1 milyon 279 bin 439’u tercihte bulundu.

Bu yıl Özel Yetenek Sınavı (ÖZYES) ve KKTC uyruklulara ayrılan kontenjanlar dahil yaklaşık 807 bin kontenjan bulunurken, ÖZYES’e ve KKTC uyruklu adaylara ayrılanlar hariç 766 bin kontenjan için tercih yapıldı.

Örgün, açık ve uzaktan öğretim programlarının tamamı dikkate alındığında tercihte bulunan adaylardan 730 bin 854’ü bir yükseköğretim kurumuna yerleşme hakkı kazandı.

Yurt içindeki devlet ve vakıf üniversitelerinin örgün ön lisans ve lisans programlarına yerleşen aday sayısı ise 619 bin 766 oldu.

Her 10 adaydan 4’ü ilk üç tercihinden birine yerleşti

Yerleştirme sonuçlarına göre, adayların yüzde 19’u ilk, yüzde 12’si ikinci, yüzde 9’u üçüncü tercihine yerleşti. Böylece adayların yüzde 40’ı ilk 3 tercihinden birini kazandı.

Dördüncü tercihine yerleşenlerin oranı yüzde 8, beşinci tercihine yerleşenlerin oranı yüzde 7 oldu. Böylece adayların yüzde 55’i ilk beş tercihinden birine yerleşti.

Tercih yapma hakkına sahip olmasına rağmen herhangi bir tercih yapmayanların oranı tüm adaylarda yüzde 41,5, son sınıf öğrencilerinde yüzde 45,7 olarak gerçekleşti.

Daha önce ortaöğretimden mezun olan ancak herhangi bir yükseköğretim programına yerleşmemiş adayların ise yüzde 70’i tercihte bulundu.

“Amacımız Türkiye’yi teknoloji üreten ülkelerden biri haline getirecek nitelikli insan gücünü yetiştirmektir”

Açıklamada görüşlerine yer verilen YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, “Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde, yükseköğretime erişimi artırmanın yanı sıra niteliği yükselten ve gençlerimizi Türkiye’nin geleceğine hazırlayan büyük bir dönüşüm gerçekleştirdik.” ifadesini kullandı.

Özvar, sonuçların arz-talep dengesi gözetilerek yürütülen kontenjan politikasının isabetini gösterdiğini belirtti.

Hukuk, eczacılık, diş hekimliği, psikoloji ve öğretmenlik başta olmak üzere bazı programların kontenjanlarını yeniden düzenlediklerini vurgulayan Özvar, “Uyguladığımız kontenjan politikasının yerleştirme sonuçlarına olumlu yansımasından büyük memnuniyet duyuyoruz. Devlet üniversitelerimizde doluluk tarihi bir seviyeye ulaştı, neredeyse boş kontenjan kalmadı. Başarı sırası barajı bulunan tıp, diş hekimliği, eczacılık ve hukuk programlarında yüzde 100 doluluk sağlanması da bu politikanın isabetini açık biçimde gösteriyor.” açıklamasında bulundu.

Yapay zeka, veri bilimi, siber güvenlik ve dijital teknolojilere yönelik programlarda oluşan güçlü talebin ayrıca önem taşıdığını belirten Özvar, gençlerin tercihlerinin Türkiye’nin gelecekte ihtiyaç duyacağı insan kaynağıyla örtüştüğüne dikkati çekti.

Özvar, “Bu tablo, öğrencilerimizin geleceğin mesleklerine ilişkin yüksek farkındalığını gösterdiği gibi, yükseköğretim politikalarımızın ülkemizin insan kaynağı ihtiyacıyla uyumlu biçimde ilerlediğini de ortaya koymaktadır. Amacımız Türkiye’yi yapay zeka ve ileri teknolojilerde geliştiren, üreten ve yön veren ülkelerden biri haline getirecek nitelikli insan gücünü yetiştirmektir.” değerlendirmesinde bulundu.

Bazı programlarda başarı sıralamalarının birkaç binlik dilimlere kadar yükseldiğini belirten Özvar, “Köklü devlet üniversitelerimizin programlarına artık çok daha yüksek başarı sıralamasına sahip öğrenciler yerleşiyor. Bazı programlarda sıralamaların birkaç binlik dilimlere kadar yükselmesi, bu üniversitelerimize yönelik güçlü talebin ve güvenin açık göstergesidir.” ifadelerini kullandı.

Özvar, öğrencilerin başarısı ve akademisyenlerin birikiminin birleşmesiyle gelecek dönemde daha güçlü bir yükseköğretim tablosunun ortaya çıkacağına inandığını ifade etti.

Bir yükseköğretim programına yerleşen adayları ve ailelerini kutlayan Özvar, ilk yerleştirmede herhangi bir programa yerleşemeyen adaylara da ek yerleştirme sürecini takip etmeleri çağrısında bulundu.

Üniversitelerin boş kalan kontenjanlarının YÖK tarafından ÖSYM’ye bildirileceğini belirten Özvar, ek yerleştirme takviminin ÖSYM tarafından ilan edileceğini kaydetti. >>>AA