Özel tüketim vergisi olmadan alınabilecek araçlar: Başvurular başladı mı?

Otomobil sahibi olmak isteyen milyonlarca sabit gelirli vatandaş ve emeklinin gözü kulağı Ankara’dan, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) kulislerinden gelecek haberlere çevrildi.

Gerek döviz kuru hareketliliği gerekse yüksek enflasyonist etkiler nedeniyle sıfır kilometre bir otomobil satın almanın her geçen gün zorlaştığı 11 Haziran 2026 Perşembe gününde, kamuoyunda uzun süredir tartışılan “Emeklilere ÖTV muafiyeti” ve yaşlı araç parkını yenilemeyi hedefleyen “25 Yaş Üstü Araçlara Hurda Teşviki” konuları yeniden ekonominin en sıcak başlıkları haline geldi.

İnternet kullanıcıları arama motorlarında yoğun bir şekilde “Emekliye ÖTV’siz araç yasası Meclis’ten geçti mi?”, “ÖTV muafiyeti kimleri kapsıyor?” ve “2026 hurda araç teşviki ne zaman çıkacak?” sorularına yanıt arıyor. İşte sıfır araç hayali kuran yüz binlerce vatandaşı ilgilendiren kanun teklifinin tüm detayları, kapsama giren popüler modeller ve güncel kriterler…

Emekliye ÖTV’siz Araç Yasası Meclis’ten Geçti mi? Ne Zaman Çıkacak?

Sosyal medyada ve bazı dijital platformlarda yer alan “Yasa çıktı, yürürlüğe girdi” şeklindeki asılsız iddiaların aksine, emeklilerin tamamına yönelik genel bir ÖTV’siz araç yasası Meclis’ten geçmiş veya henüz yasalaşmış değildir.

Şu anki hukuki durum, yalnızca bir “teklif ve beklenti” aşamasından ibarettir. Söz konusu düzenleme şu anda TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu ile Genel Kurul gündeminde değerlendirilmeyi bekleyen bir kanun teklifi olarak durmaktadır. Düzenlemenin resmiyet kazanıp yürürlüğe girebilmesi için sırasıyla şu aşamalardan geçmesi gerekmektedir:

1. Meclis Plan ve Bütçe Komisyonu’nda görüşülüp kabul edilmesi,

2. TBMM Genel Kurulu’nda oylanarak yasalaşması,

3. Cumhurbaşkanı onayıyla Resmi Gazete’de yayımlanması.

Ekonomi yönetiminin ve sektör temsilcilerinin bütçe dengeleri açısından temkinli yaklaştığı düzenlemenin takvimi hakkında henüz resmi bir tarih verilmemiştir.

ÖTV Muafiyeti Teklifi Kimleri Kapsıyor? (SSK ve Memur Emeklileri Kapsamda mı?)

Meclis’e sunulan mevcut kanun teklifinin satır araları incelendiğinde, bu hakkın sanıldığı gibi tüm emeklileri kapsamadığı açıkça görülüyor. En çok merak edilen konulardan biri olan SSK (4/1-a) ve Emekli Sandığı (memur) emeklileri, mevcut taslakta yer almamaktadır.

Eğer yasa teklifi revize edilmeden mevcut haliyle yasalaşırsa, ÖTV muafiyetinden yalnızca şu sınırlı kitle faydalanabilecektir:

• 5362 Sayılı Kanun Kapsamındaki Esnaf ve Sanatkarlar: Meslek odalarına aktif olarak kayıtlı olan ve ticari faaliyet yürüten esnaflar.

• Bağ-Kur (5510 / 4-1-b) Emeklileri: Geçmişte esnaflık yapmış ve Bağ-Kur üzerinden yaşlılık (emeklilik) aylığı almaya hak kazanmış kişiler.

• Belirli Kriterlerdeki Çiftçiler: Çiftçi Kayıt Sistemi’ne (ÇKS) uzun süredir kayıtlı olan ve yoksulluk sınırının altında geliri bulunan Tarım Bağ-Kur emeklileri.

25 Yaş Üstü Araçlara Hurda Teşviki Geliyor mu?

2026 yılı otomotiv gündeminin meclis bacağını oluşturan bir diğer önemli başlık ise 25 yaş ve üzerindeki araçların trafikten çekilmesi amacıyla hazırlanan hurda teşviki oldu. MHP Kayseri Milletvekili İsmail Özdemir tarafından TBMM’ye sunulan ve yeniden gündeme taşınan kanun teklifi, yaşlı araçlarını hurdaya ayıran vatandaşların yurt içinde üretilen sıfır araçları ÖTV’siz veya büyük bir indirimle alabilmesini öngörüyor.

Ekonomi kulislerinde konuşulan “İlk Arabam Yerli Otomobil Aile Destek Programı” çerçevesinde şekillenmesi beklenen bu teşvik, hem trafikteki yaşlı ve çevreye zararlı araçları elemeyi hem de yerli üretimi desteklemeyi amaçlıyor. Ancak tıpkı emekli düzenlemesinde olduğu gibi, hurda teşviki de henüz yasalaşmış bir mevzuat içermiyor.

Olası Muafiyet Kapsamına Giren 2026 Model Araçlar ve Kriterler

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulan Özel Tüketim Vergisi II Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliği uyarınca, mevcut muafiyet sistemlerinde (engelli muafiyeti gibi) geçerli olan bazı katı kurallar bulunuyor. Olası bir emekli/esnaf ÖTV muafiyetinde de bu kriterlerin baz alınması bekleniyor:

• Fiyat Sınırı: Vergiler dahil nihai anahtar teslim satış fiyatı 2.873.972 TL’nin altında kalan binek otomobil, panelvan, pick-up ve SUV modelleri kapsama dahil olabiliyor.

• Motor Hacmi: Binek otomobillerde en fazla 1.6 litre; eşya taşımaya mahsus kamyonet/van modellerinde ise en fazla 2.8 litre motor hacmi şartı aranıyor.

• Yerlilik Oranı: Düzenleme tekliflerinde özellikle en az yüzde 40 yerli üretim olma kriteri ön planda tutuluyor.

Bu kriterler ışığında, Türkiye’de üretilen veya limit altında kalarak muafiyet potansiyeli taşıyan popüler modeller şu şekildedir:

• Togg: T10X, T10F

• Fiat: Egea Sedan, Egea Cross, Ulysse

• Renault: Clio, Megane Sedan, Yeni Duster

• Toyota: Corolla (Benzinli ve Hybrid), C-HR Hybrid

• Hyundai: i20, Bayon

Halihazırda Yürürlükte Olan Güncel ÖTV Muafiyeti Şartları Neler?

Meclis’teki emekli ve hurda yasası onaylanana kadar, güncel olarak Türkiye’de sıfır araç alırken ÖTV ödememe hakkı sadece engelli vatandaşlara tanınmıştır. Resmi Gazete’de yayımlanan son düzenlemeyle birlikte bu hak şu şekilde uygulanmaktadır:

• Yüzde 90 ve Üzeri Engeli Olanlar: Herhangi bir sürücü belgesi veya özel tertibat şartı aranmaksızın, belirlenen 2,87 milyon TL’lik limit dahilindeki araçları ÖTV’siz alabiliyor.

• Yüzde 40 ve Üzeri Ortopedik Engeli Olanlar: Yapılan yeni düzenlemeyle, ortopedik engeli nedeniyle sağlık kurulu raporuyla sürücü belgesi alamayacağı kesinleşen bireyler de 10 yılda bir defaya mahsus olmak üzere ÖTV istisnasından faydalanabiliyor. Sürücü belgesi olanlar için ise araca engel durumuna uygun özel tertibat monte edilmesi zorunluluğu devam ediyor.

• Satış Yasağı ve MTV: Muafiyetle alınan tüm araçlar için 10 yıl boyunca satılamaz şerhi konuluyor (Mevcut engelli muafiyetinde bu süre 5 yıl olarak uygulanırken, yeni taslaklarda sürelerin 10 yıla çıkarılması tartışılmaktadır). Ayrıca bu araçlar Motorlu Taşıtlar Vergisi’nden (MTV) de muaf tutuluyor.