Yıllık izin kararı: Milyonları ilgilendiriyor, artık…

Türkiye’deki milyonlarca çalışanı ve işvereni yakından ilgilendiren, iş hukuku uygulamalarında taşları yerinden oynatacak emsal niteliğinde bir yargı kararı açıklandı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, yıllık ücretli izin sürelerinin hesaplanması konusunda çalışanların haklarını güvence altına alan çok kritik bir karara imza attı.

Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren bu karar, özellikle yıllık izin hesaplaması yaparken hafta tatili günlerini de toplam izin süresine dahil ederek işçinin hakkını eksilten işyerleri için büyük bir uyarı niteliği taşıyor.

İşte Yargıtay’ın iş dünyasında geniş yankı uyandıran o davasının detayları ve yeni izin hesabı kuralları…

28 Günlük İzin Aslında 24 Gün Çıktı: Alacak Davasında Emsal Karar

Yüksek Mahkeme’ye taşınan dava dosyasındaki somut olayda; bir işçinin toplamda 28 gün yıllık ücretli izin hakkı olduğu belirlendi. İşveren tarafı, mahkemeye işçinin iki farklı dönem halinde toplamda 28 gün izin kullandığına dair resmi belgeler sundu ve borcu olmadığını savundu.

Ancak dosyayı titizlikle inceleyen Yargıtay, işçinin izinli olduğu bu tarih aralıklarının içerisine toplamda 4 gün hafta tatilinin (pazar günü) denk geldiğini tespit etti. Yüksek Mahkeme, 4857 sayılı İş Kanunu’nun amir hükümlerini hatırlatarak bu 4 günlük hafta tatilinin yıllık izin süresinden düşülemeyeceğine hükmetti. Böylece işçinin gerçekte 28 gün değil, yalnızca 24 gün yıllık izin kullandığı kabul edildi ve kullanmadığı anlaşılan 4 günlük yıllık izin ücreti alacağının işçiye ödenmesi gerektiği sonucuna varıldı.

Hafta Tatili Nasıl Hesaplanacak? Resmi Tatiller Dahil mi?

Kararda, işyerlerinin çalışma düzenine göre haftalık izin hesaplamasının nasıl yapılacağına da açıklık getirildi. Davaya konu olan işyerinde haftada 6 gün çalışma düzeni bulunması sebebiyle, hafta tatili her hafta için 1 gün olarak hesaba katıldı. Haftada 5 gün çalışılan ve cumartesi-pazar günleri yasal olarak hafta tatili kabul edilen işyerlerinde ise hesaplamanın bu sözleşme hükümleri doğrultusunda yapılması gerekiyor.

4857 Sayılı İş Kanunu Madde 56 uyarınca: Yıllık ücretli izin günlerinin hesabında, izin süresine rastlayan ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz. Dolayısıyla işçinin izne çıktığı dönemdeki resmi tatiller ve pazar günleri, işçinin yıllık izin hakkından eksiltilemez.

Yargıtay ayrıca, yıllık izin hakkının nakde, yani ücrete dönüşebilmesi için temel şartın iş sözleşmesinin sona ermiş olması (istifa, fesih veya emeklilik gibi) gerektiğinin altını bir kez daha çizdi.

İzin Kullanımında İspat Yükü Tamamen İşverende: Yazılı Belge Zorunlu

Kararda işverenlerin idari süreçlerini doğrudan etkileyecek bir diğer önemli nokta ise “ispat yükümlülüğü” oldu. Yüksek Mahkeme, işçinin yıllık izinlerini eksiksiz kullandığını kanıtlama yükünün tamamen işverene ait olduğunu belirtti. İşverenler, işçinin izin kullandığını yuvarlak hesaplarla veya sözlü beyanlarla değil, işçinin ıslak imzasını taşıyan yazılı izin defteri veya izin formları gibi somut belgelerle mahkemeye sunmak zorunda kalacak.

Yargıtay’ın bu kararı sonrası işyerlerinde yıllık izin formlarının revize edilmesi ve insan kaynakları birimlerinin izin hakediş listelerini güncellerken takvim günlerindeki pazar ile resmi tatil günlerini tek tek ayıklaması yasal bir zorunluluk haline geldi.