AFSÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Yasemin Çelik, Hem. Hasan Furkan Özdemir ve Doç. Dr. Aydın Balcı tarafından yürütülen araştırmada, “Hastane Hemşirelerinde Üçüncü El Sigara Dumanına İlişkin İnançlar ve Tütün Ürünü Kullanımı: Kesitsel Bir Çalışma” başlıklı çalışma ele alındı.
Araştırma 404 hemşireyle gerçekleştirildi
Çalışmada, bir hastanede görev yapan 404 hemşirenin “üçüncü el sigara dumanı” olarak tanımlanan tütün kalıntılarına ilişkin inançları ile tütün ürünü kullanım durumları incelendi.
Sigara söndürüldükten ve mekandaki görünür duman ortadan kalktıktan sonra geride kalan kimyasal kalıntıların; giysiler, saç, mobilyalar, duvarlar, araçlar ve çeşitli yüzeylerde bulunabildiği belirtildi.
AFSÜ akademisyenlerinin araştırması, sigara kullanımının yalnızca sigara içildiği sırada ortaya çıkan bir maruziyet olmadığını, duman ortadan kalktıktan sonra geride kalan tütün kalıntılarının da üzerinde durulması gereken bir konu olduğunu ortaya koydu.
“Sigara söndükten sonra da iz bırakıyor”
Araştırmada hemşirelerin üçüncü el sigara dumanının insan sağlığına zarar verebileceğine ve çevrede uzun süre varlığını sürdürebileceğine yönelik inançları değerlendirildi.
Çalışmanın sonuçlarına göre hemşirelerin, üçüncü el sigara dumanının sağlığa zarar verebileceğine ilişkin inançlarının, bu kalıntıların çevrede uzun süre devam ettiğine ilişkin inançlarından daha güçlü olduğu belirlendi.
Araştırmada ayrıca tütün ürünü kullanımının hemşirelerin üçüncü el sigara dumanına ilişkin inançlarıyla ilişkili olduğu görüldü. Sigara kullanan hemşirelerin üçüncü el sigara dumanına ilişkin inanç puanları daha düşük bulunurken, elektronik sigara ve nargile kullanmayan hemşirelerin puanlarının daha yüksek olduğu belirlendi.
Sağlık çalışanlarına yönelik eğitim vurgusu
Dr. Öğr. Üyesi Yasemin Çelik, üçüncü el sigara dumanı kavramını daha önce duymuş olmanın, diğer etkenler hesaba katıldığında tek başına belirleyici bir faktör olarak ortaya çıkmadığını belirtti.
Çelik, araştırma bulgularının sağlık çalışanlarına yönelik eğitimlerde yalnızca aktif ve pasif sigara dumanına değil, yüzeylerde ve eşyalarda kalabilen tütün kalıntılarına da yer verilmesinin önemini ortaya koyduğunu ifade etti.
Dumansız hastane politikalarına dikkat çekildi
Doç. Dr. Aydın Balcı ise üçüncü el sigara dumanına yönelik hedeflenmiş eğitimlerin gerekliliğine dikkat çekti.
Balcı, çalışmanın hastanelerde dumansız ortam politikalarının güçlendirilmesi ve tütün ürünü kullanan sağlık çalışanlarına sigarayı bırakma konusunda destek sağlanması açısından, üzerinde yeterince durulmayan bir boyuta ışık tuttuğunu belirtti.
Araştırma, sigara dumanının görünür şekilde ortadan kalkmasının, tütün ürünlerinin çevrede bıraktığı kimyasal kalıntıların da tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmediğine yönelik farkındalığa katkı sunuyor.
