Kategori: Gündem

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) içerisinde parti içi muhalefet ve yargı kararları üzerinden yeni bir disiplin krizi patlak verdi. CHP Sözcüsü Zeynel Emre, eski Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu’nun “arınma” çağrısına destek veren ve yargı süreçlerine ilişkin dikkat çeken çıkışlar yapan CHP Gaziantep Milletvekili Hasan Öztürkmen’in kesin ihraç istemiyle disipline sevk edileceğini açıkladı.

Bayraktar, Kurban Bayramı ve kurbanlık fiyatlarına ilişkin yaptığı açıklamada, bayramın ülke ekonomisi açısından önemine işaret etti.

Kurbanlık hayvan alım ve satımının, yem sanayinden veterinerlik hizmetlerine, nakliyeden pazar alanı kiralarına, kesim hizmetlerinden deri ve sakatat ekonomisine kadar çok geniş ticari hareketliliği beraberinde getirdiğine işaret eden Bayraktar, “Son yıllardaki kurban satış verileri dikkate alındığında 3 milyon 300 bin kurbanlık hayvanın kesileceği öngörülüyor. Kurbanlıkların 750 bininin büyükbaş ve 2 milyon 550 bininin küçükbaş olacağı tahmin ediliyor. Kurbanlık hayvan fiyatları ve satış yöntemleri illere göre farklılık gösteriyor. Bazı bölgelerde satışlar canlı kilogram veya karkas et fiyatı üzerinden yapılırken, bazı bölgelerde pazarlık usulüyle canlı hayvan satışı ya da hisseli satış yöntemi uygulanıyor. Özellikle büyükşehirlerde kesim ücretlerinin de satış fiyatına dahil edildiği görülüyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Bayraktar, ziraat odalarından aldıkları verilere göre, büyükbaş kurbanlık fiyatlarının 120 bin lira-450 bin lira, küçükbaşların ise 15 bin lira-45 bin lira civarında olduğunu aktararak, hisse bedellerinin de ortalama 25 bin-60 bin lira arasında değiştiğini belirtti.

Kurbanlık hayvanlarının ekonomik değerine ilişkin de bilgi veren Bayraktar, şöyle devam etti:

“Ortalama 400 kilogram canlı ağırlığa sahip bir büyükbaşın canlı kilogram fiyatının 411 lira 19 kuruş olacağı dikkate alındığında, bayram süresince kesilecek yaklaşık 750 bin hayvan için ödenecek tutarın 123 milyar 357 milyon liraya ulaşacağı tahmin ediliyor. Küçükbaşlarda ise ortalama satış fiyatının 26 bin 900 lira olacağı varsayımıyla, yaklaşık 2 milyon 550 bin hayvan için ödenecek tutarın 68 milyar 595 milyon lirayı bulacağı öngörülüyor. Halkımızın yaklaşık 3 milyon 300 bin kurbanlık hayvan için toplamda 192 milyar liraya yakın harcama yapacağı tahmin ediliyor.”

“DERİLER, SANAYİ AÇISINDAN ÖNEMLİ HAMMADDE NİTELİĞİ TAŞIYOR”

Bayraktar, üreticilerin kurban pazarlarındaki temel ihtiyaçlarının eksiksiz karşılanmasının önem taşıdığını bildirdi. Kurban Bayramı süresince kesilecek milyonlarca büyük ve küçükbaş hayvandan elde edilecek derilerin, deri ve tekstil sanayisi açısından önemli hammadde niteliği taşıdığını anımsatan Bayraktar, şu değerlendirmede bulundu: “Ancak son yıllarda deri toplama ve işleme süreçlerinde yaşanan sorunlar nedeniyle bu ekonomik değer yeterince değerlendirilemiyor. Toplama maliyetlerinin yükselmesi, piyasadaki durgunluk ve deri toplayıcı sayısının azalması nedeniyle birçok bölgede deriler, ya çok düşük bedellerle el değiştiriyor ya da hiç toplanmadan zayi oluyor. Özellikle küçükbaş hayvan derilerinde yaşanan kayıplar dikkat çekici boyutlara ulaştı. Kurban Bayramı döneminde kasaplık hizmetleri de önemli bir ekonomik faaliyet alanı oluşturuyor. Kasaplar, kesim, yüzme ve parçalama işlemlerine göre farklı ücretler talep ediyor. Büyükbaş hayvanlarda yalnızca kesim, yüzme ve dörde bölme işlemleri için 10 bin lira ile 15 bin lira arasında, detaylı parçalama işlemleri için ise 15 bin lira ile 20 bin lira arasında ücret alınıyor. Küçükbaş hayvanlarda ise kesim ücretleri 1500 lira ile 2 bin 500 lira arasında değişiyor. Kasaplık hizmetleri için ödenecek toplam tutarın yaklaşık 8,2 milyar liraya ulaşacağı tahmin ediliyor. Bunların yanı sıra kelle, işkembe, bağırsak gibi sakatat ürünleri de önemli bir ekonomik değer oluşturuyor.”

Bayraktar, bayram döneminde satışların beklendiği düzeyde gerçekleşmemesi halinde elde kalan hayvanların Et ve Süt Kurumunca üreticinin yaptığı ek masraflar da dikkate alınarak mağduriyet oluşturmayacak fiyatlarla satın alınmasının büyük önem taşıdığını kaydetti. >>>AA

Ticaret Bakanlığı, yılın ilk dört ayına ilişkin piyasa denetim bilançosunu açıkladı.

Buna göre vatandaşların ekonomik refahını bozacak ve arz-talep dengesini olumsuz etkileyecek uygulamalara yönelik denetimler gerçekleştiriliyor.

Çalışmalar sonucu ocak-nisan döneminde toplam 170 bin 11 firma ve 21 milyon 173 bin 893 ürün denetlendi. Denetimlerde rastlanan uygunsuzluklar dolayısıyla 1,1 milyar lira ceza uygulandı.

Söz konusu dönemde otomotiv, stokçuluk, emlak, kuyum, fahiş fiyat, haksız ticari uygulamalar ve ödeme sürelerine ilişkin 31 bin 857 gerçek ve tüzel kişi denetlendi. Bu denetimlerde aykırı fiillerde bulunan 2 bin 901 gerçek ve tüzel kişiye toplam 476,6 milyon lira ceza verildi.

İç Ticaret Genel Müdürlüğünün denetimlerinde ise fahiş fiyatlara ilişkin kesilen ceza 389,4 milyon lira olurken otomotiv sektörüne yönelik 38,3 milyon lira, emlak sektöründeki denetimlerde 21,9 milyon lira, kuyum sektöründe 2,9 milyon lira ceza uygulandı.

Ticari elektronik ileti, çalışma saatleri ve lisanslı depolara ilişkin denetimlerde kesilen ceza yaklaşık 21,9 milyon lira oldu.

TÜKETİCİLERİN TARAF OLDUĞU SÖZLEŞMELERE SIKI TAKİP

Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğünce de tüketicilerin günlük hayatta taraf oldukları sözleşmeler, reklam ve haksız ticari uygulamalar ile ürün güvenliği kapsamında denetim yapıldı.

İlk 4 ayda 20 bin 190 gerçek ve tüzel kişi denetlenirken aykırı eylemlerde bulunan 667 gerçek ve tüzel kişiye toplam 364,3 milyon lira ceza kesildi.

Ön ödemeli konut satışları, abonelik, mesafeli satış, taksitli satış ödemeleri, paket tur ve devre tatil gibi tüketicilerin taraf olduğu sözleşmelerdeki aykırılıklara 258 milyon lira ceza verildi.

Reklam ve haksız ticari uygulama denetimleri kapsamında 100 milyon lira, piyasa gözetimi ve denetimi faaliyetleri doğrultusunda yapılan ürün güvenliği denetimlerinde aykırı fiillere ise 6,1 milyon lira ceza uygulandı.

REKABET KURUMUNUN ÇALIŞMALARI SONUCU 4 AYDA 6,1 MİLYAR LİRA CEZA

Ticaret il müdürlükleri aracılığıyla söz konusu dönemde 81 ilde yapılan denetimlerde 118 bin firma denetlenirken bunlardan 25 bin 198 firmaya 350 milyon lira ceza kesildi. Yılın ilk 4 ayındaki denetimlerde, İstanbul’da aykırılık tespit edilen 61 bin 689 ürün nedeniyle 278,3 milyon liralık ceza verildi.

Bu dönemde, Ankara’da 7,3 milyon, İstanbul’da 3,1 milyon ve Antalya’da 2,4 milyon ürünün denetimi gerçekleştirildi.

Öte yandan, Rekabet Kurumu tarafından yapılan çalışmalar kapsamında, geçen yıl toplam 227 firmaya 13,2 milyar lira ceza uygulanırken bu yılın 4 ayında başta bilişim teknolojileri ve platform hizmetleri, gıda endüstrisi, tarım ve hayvancılık alanlarında faaliyet gösteren 117 firmaya 6,1 milyar lira ceza kesildi. >>>AA

Uluslararası enerji düşünce kuruluşu Ember’in aylık elektrik tüketim verilerine dayalı analizine göre, rüzgar ve güneş enerjisinin küresel elektrik üretimindeki payı geçen ay yüzde 22 seviyesinde gerçekleşti. Gaz santrallerinin payı ise yüzde 20 oldu.

Rüzgar ve güneşten elektrik üretimi 531 teravatsaatle nisanda rekor kırdı ve 477 teravatsaat elektrik üretimi sağlanan gazı geride bıraktı. Gazdan elektrik üretimi 5 yıl önce yine 476 teravatsaat seviyesindeydi ancak rüzgar ve güneş santrallerinden üretim 245 teravatsaat olmuştu.

Böylece, Orta Doğu’daki savaşın tetiklediği mevcut enerji krizinin ilk tam ayında fosil yakıt piyasasındaki dalgalanmalara rağmen rüzgar ve güneşten rekor elektrik üretimiyle bir dönüm noktasına ulaşıldı ve bu kaynakların dünya elektrik üretimindeki payı nisanda ilk kez gazı geride bıraktı.

Rapora göre, söz konusu veriler rüzgar ve güneş öncülüğünde temiz enerji kaynaklarından üretimin artmasına yönelik uzun vadeli bir dönüşümün sürdüğünü gösteriyor.

Ember Küresel Elektrik Analisti Kostantsa Rangelova, analize ilişkin değerlendirmesinde, dünyanın dört bir yanından ülkelerin rüzgar ve güneş enerjisine yöneldiğini belirterek, bu kaynakların ucuz, yerli ve güvenilir kaynaklar olduğunu kaydetti.

Mevcut enerji krizinin ithal gaza kıyasla yenilenebilir enerji kaynaklarının ekonomik avantajlarını daha da güçlendirdiğini aktaran Rangelova, “Enerji krizi, aynı zamanda bu kaynakların yaygınlaştırılmasını hızlandırma konusunda siyasi aciliyeti de artırdı. Birçok ithalatçı ülke için, sıvılaştırılmış doğal gazla üretilen elektrik, rüzgar ve güneş enerjisiyle rekabet edemez hale geliyor.” ifadelerini kullandı. >>>AA

Afyonkarahisar’da Fetullahçı Terör Örgütüne (FETÖ) üye olma suçundan 6 yıl 3 ay hapis cezasıyla aranan şahıs polisin başarılı takibi sonrası yakalandı.

İl Emniyet Müdürlüğüne bağlı ekipler tarafından aranan şahısların yakalanmasına yönelik çalışma yapıldı. Yapılan incelemelerden 2016 yılında KHK ile kamu görevinden ihraç edilen ve FETÖ terör örgütüne üye olma suçundan N.G., isimli şahsın 6 yıl 3 ay hapis cezasıyla arandığı tespit edildi. Ardından şahsın peşine düşen ekipler şüpheliyi kent merkezinde yakalayarak gözaltına aldı. Şahıs işlemlerinin ardından sevk edildiği mahkeme tarafından tutuklanarak cezaevine gönderildi.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, “Doğu’nun Boğaz Köprüsü” olarak anılan Nissibi Köprüsü’nün hizmete açılışının 11. yılı dolayısıyla yazılı açıklama yaptı.

Vatandaşların hizmetine 21 Mayıs 2015 tarihinde sunulan köprünün Güneydoğu Anadolu kara yolu ulaşım ağı içerisinde en önemli geçiş noktalarından birini oluşturduğunu belirten Uraloğlu, Atatürk Barajı’nın su tutmasıyla yıllarca feribot aracılığıyla sağlanan Adıyaman ile Diyarbakır arasındaki ulaşımın Nissibi Köprüsü’yle kesintisiz hale getirildiğini ifade etti.

Uraloğlu, Diyarbakır’ın batı, Adıyaman’ın doğu illerine olan ulaşımını 40 kilometre kısaltan köprüyle seyahat süresinin feribota göre yaklaşık bir buçuk saat daha kısa sürdüğünü bildirerek, şunları kaydetti: “Nissibi Köprüsü’nü açıldığı günden bu yana 6,9 milyon araç kullanırken, 11 yıllık süreçte zamandan 3,3 milyar lira, akaryakıttan 2,6 milyar lira olmak üzere toplam 5,9 milyar lira tasarruf sağladık. Çevreye zararlı egzoz emisyonu 128 bin ton azaldı. Adıyaman ve Diyarbakır arasındaki en kısa kara yolu ulaşımını sağlayan Nissibi Köprüsü, gergin eğik kablo askılı olarak inşa edildi. Orta açıklığı 400 metre, kenar açıklıkları 105’er metre olmak üzere toplam 610 metre uzunluğundaki köprü, 24,5 metre genişliğinde ve 4 şeritli olup kule yüksekliği ise tam 96 metredir.” >>>AA

Müftüzade Gülcü İsmail Efendi’nin 1888’de Bulgaristan’ın Kızanlık kentinden bastonunun içinde getirdiği ve Isparta’ya ektiği gül çiçeği, bugün yüzlerce ailenin geçim kaynağı haline geldi.

Dünya gül yağı üretiminin yüzde 65’inin yapıldığı kentte gül çiçeğinin açmasıyla üreticiler hasada başladı. Güneşin yağ oranını azaltması nedeniyle sabah erken saatlerde bahçelerine giden çiftçiler, topladıkları ilk gülleri fabrikalara gönderdi.

Isparta’nın Keçiborlu ilçesine bağlı Ardıçlı köyünde de işçiler tarafından özenle toplanan güller, çuvallara doldurularak fabrikalara ulaştırılıyor.

Yaklaşık 12 yıldır 70 dekarlık alanda gül üretimi yapan Ali Yolcu, geçen yıl yaşanan don olayının rekolteyi düşürdüğünü, bu yıl verimden mutlu olduklarını söyledi.

“20 TON REKOLTE BEKLİYORUZ”

Hava şartlarının üretici açısından olumlu seyrettiğini belirten Yolcu, “Bu yıl geçen yıla göre daha iyi gidiyor. Yağmurlu ve serin hava güllere olumlu yansıdı. Geçen yıl don nedeniyle 10,5 ton ürün almıştık. Bu yıl tomurcuklar oldukça fazla. Yaklaşık 20 ton rekolte bekliyoruz.” dedi.

Hasadın sabah erken saatlerde başladığını ifade eden Yolcu, yüksek kesimlerde çalışmaların gece saatlerine kadar sürebildiğini söyledi.

Kendi kazanlarında da üretim yaptıklarını anlatan Yolcu, “Kazanlarımızda yaklaşık 60 kilo gül kaynatıyoruz. Hasadın geri kalan kısmını ise gül yağı üretimine gönderiyoruz.” diye konuştu.

Üretimi yapılan gül yağının kozmetik sanayisinin ham maddesi olduğunu vurgulayan Yolcu, önemli bir kısmının ihraç edildiğini dile getirdi. >>>AA

ABD’li Senatör Jeff Merkley ve Chris Van Hollen, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesaplarından konuya ilişkin paylaşımda bulundu.

Merkley, Ben-Gvir’in tutuklulara yönelik tutumunun “iğrenç ve insanlık dışı” olduğunu belirterek, “Gazze’nin yıkılmış topluluklarını ve çaresiz ailelerini gösteren görüntüleri gördüğümüzde, insanların neden harekete geçmeye çağrıldığını anlıyoruz.” ifadesini kullandı.

Van Hollen da Ben-Gvir’in kameranın kayıtta olduğunu bilmesine rağmen aktivistlere bu şekilde davrandığına dikkati çekerek, “kapalı kapılar ardında Filistinlilere neler olduğunu söylemeye bile gerek olmadığını” vurguladı.

Bu davranışın iğrenç olduğunu ifade eden Van Hollen, Ben-Gvir’e ABD tarafından çoktan bir yaptırım uygulanması gerektiğinin altını çizdi.

İSRAİL’İN KÜRESEL SUMUD FİLOSU AKTİVİSTLERİNE KÖTÜ DAVRANIŞI

İsrail’in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından, aktivistlerin tutulduğu Aşdod Limanı’nda İsrail güvenlik güçlerinin aktivistlere kötü muamelede bulunduğu görüntüleri paylaşmıştı.

Görüntülerde, Ben-Gvir’in geçişi sırasında bir kadın aktivistin “Özgür Filistin” diye bağırdığı, İsrail polisinin ise kadına sert müdahalede bulunarak yere yatırdığı kameraya yansımıştı.

Bu sırada aşırı sağcı Ben-Gvir’in “İşte böyle yapmak gerekiyor.” dediği duyulmuştu. >>>AA

Uluslararası düşünce kuruluşu Global Energy Monitor, dünyadaki kömür santrallerinin güncel durumunun değerlendirildiği ve bu yıl 11’incisi yayınlanan “Yükseliş ve Çöküş 2026” raporunu yayımladı.

Rapora göre, küresel kömür kurulu gücü 2025’te yıllık bazda yüzde 3,5 artarak 2 bin 203 gigavatla rekor seviyeye çıktı. Ancak kömürden sağlanan elektrik üretimi yüzde 0,6 geriledi. Bu durum, kurulu güç ile fiili üretim arasındaki farkın giderek açıldığını ortaya koydu.

Söz konusu ayrışma en belirgin şekilde kömürlü termik santrali inşaatlarının yüzde 95’inin gerçekleştiği Çin ve Hindistan’da görüldü.

Çin’de kömür kurulu gücü yüzde 6 artmasına rağmen kömürden elektrik üretimi yüzde 1,2 geriledi. Çin’de 2025’te yeni devreye giren ve yeniden gündeme alınan kömürlü santral projeleri 161,7 gigavatla tarihsel zirveye ulaştı. Ülkede, 500 gigavatın üzerinde kömürlü santral projesi bulunuyor.

Hindistan’da ise kurulu güç yüzde 3,8 yükseldi, üretim yüzde 2,9 geriledi. Hindistan’da 2025’te 27,9 gigavat yeni ve yeniden gündeme alınan kömürlü termik santrali projesi öne çıkıyor.

Ülkede inşaat öncesi planlama aşamasında 107,3 gigavat ve inşaat halinde 23,5 gigavat kömür kurulu gücü bulunuyor. Güneş ve rüzgar enerjisinde kaydedilen rekor artışlarla Hindistan’ın toplam kurulu gücünün yarısından fazlası fosil yakıtlara ayrılmasına rağmen hükümet gelecek 7 yıl içinde ilave 100 gigavat kömür kapasitesi hedefi belirledi.

Bu ülkelerde rüzgar ve güneş enerjisindeki rekor kapasite artışları kömürden elektrik üretimini sınırladı.

Ayrıca, Latin Amerika 2025’te yeni kömür santrali inşa etmeme kararı alan bölge olarak öne çıkarken, Güney Kore kömürü tamamen terk etme taahhüdünde bulundu.

Öte yandan, geçen yıl küresel ölçekte kapatılması planlanan kömürlü termik santral ünitelerinin yaklaşık yüzde 70’i planlandığı şekilde kapatılmadı. Bu oran Avrupa Birliği’nde (AB) yüzde 69, ABD’de ise yüzde 59 seviyesinde gerçekleşti.

Rapora göre, kömür kullanımına ilişkin dünyada kalıcı bir dönüşüm başladı ve kömürden uzaklaşma eğilimi giderek güçleniyor. Ancak kömürden elektrik üretiminde düşüş yaşanmasına rağmen, geçen yıl kömürlü termik santrallerin kurulu gücündeki artış önemli bir çelişkiyi ortaya koyuyor.

Global Energy Monitor Küresel Kömür Santrali Takip Sistemi Proje Yöneticisi Christine Shearer, raporun bulgularına ilişkin değerlendirmesinde, dünyada geçen yıl daha fazla kömür santrali inşa edildiğini ancak kömür kullanımının azaldığını belirterek, “Gelişmeler de tek bir bölgede yoğunlaştı. Kömürlü termik santrali inşaatlarının yüzde 95’i şu anda Çin ve Hindistan’da gerçekleşiyor ve bu ülkeler bile kömürü yerinden edecek kadar hızlı bir şekilde güneş ve rüzgar enerjisi tesisleri inşa ediyor. Temel zorluk, alternatiflerin bulunmaması değil, enerji sistemleri kömürden giderek uzaklaşırken bile kömürü gerekli gören politikaların devam etmesi.” ifadelerini kullandı.

TÜRKİYE’DE KAPASİTE SABİT, PROJE SAYISI AZALIYOR

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Taraflar Konferansı COP31’in bu yılki ev sahibi ve başkanı Türkiye’de ise işletmedeki kömür kapasitesi yaklaşık 20,5 gigavat seviyesinde sabit kalırken, yeni kömür santrali proje sayısı giderek azalıyor.

Rapora göre, Türkiye’de 2015’te 70’in üzerinde olan kömür santrali projesinden geriye yalnızca Afşin ve Elbistan A kömürlü termik santraline eklenmesi planlanan iki ünite projesi kaldı.

Fosil Yakıtların Ötesi Ağı (Beyond Fossil Fuels) Kampanyacısı Duygu Kutluay, konuya ilişkin değerlendirmesinde, iklim eylemi ve enerji güvenliği için güçlü bir liderliğin gerektiği bu dönemde Türkiye’nin fosil yakıtlardan uzaklaşma yönünde net planlar ortaya koyması gerektiğini belirterek, “Anlamlı bir COP31 başkanlığı için Türkiye’nin atacağı en net adım, kömürü zirvede bırakmak olacaktır.” ifadesini kullandı.

Avrupa İklim Eylem Ağı (CAN Europe) Türkiye İklim ve Enerji Politikaları Koordinatörü Elif Cansu İlhan da COP’a ilk kez başkanlık yapacak olması sebebiyle uluslararası iklim gündeminde gözlerin Türkiye üzerinde olacağına dikkati çekerek, termik santral filosu için kademeli kapatma programı çağrısında bulundu. >>>AA